Tim Weaver: «Ραγισμένη καρδιά»

Την έβδομη υπόθεση εξαφανισμένων προσώπων εκτυλίσσει ο Τιμ Γουίβερ στο μυθιστόρημά του Ραγισμένη καρδιά, που κυκλοφορεί από τις Εκδόσεις Bell σε μετάφραση του Κυριάκου Γιαλένιου. Κι αν ο τίτλος παραπέμπει σε αισθηματικό μυθιστόρημα μάλλον ξεγελάει, καθώς πρόκειται για ένα συναρπαστικό μυστήριο με αλλεπάλληλες

ανατροπές. Βέβαια, πολλά περνάνε μέσα από τα μυστήρια της καρδιάς και στο βιβλίο υπάρχουν πολλές ραγισμένες καρδιές, που ο κάτοχος της κάθε μιας έχει τον δικό του τρόπο να αντιμετωπίσει τις ρωγμές και να διαχειριστεί τις ενοχές. Και είναι οι ενοχές αυτές που θα αποτελέσουν τον κινητήριο μοχλό του μυθιστορήματος, καθώς πίσω από την εξαφάνιση κρύβονται παλιά μυστικά που κάποιοι θα έκαναν τα πάντα για να παραμείνουν κρυμμένα.

Το μυθιστόρημα ξεκινάει με τον συνταξιούχο ντετέκτιβ Ρέι Κάλσον να μιλάει για τη δουλειά του και να απαντάει κουνώντας το κεφάλι του καταφατικά στην ερώτηση: «Υπάρχουν υποθέσεις που να σας έχουν μείνει αξέχαστες;» Σαν παρένθεση στο κυρίως μυθιστόρημα λειτουργεί η αφήγηση του ντετέκτιβ, που παρεμβάλλεται ανάμεσα στην πορεία της ιστορίας και ξετυλίγει τη δική του σκοπιά για ένα έγκλημα που κλήθηκε να εξιχνιάσει. Μια παρένθεση που βρίσκει τη δική της κρυψώνα, μέχρι να καταφέρει να βρεθεί στο προσκήνιο.

Στην κύρια αφήγηση γνωρίζουμε τον Ντέιβιντ Ρέικερ, ιδιωτικό ντετέκτιβ που ζει στο Λονδίνο και ασχολείται με υποθέσεις εξαφανισμένων προσώπων. Ο Ντέιβιντ βρίσκεται υπό την επήρεια μετατραυματικού στρες, όπως του υπενθυμίζει η Μέλανι Κρο, αστυνομικός καριέρας με την οποία διατηρεί κρυφή σχέση και «βγαίνει από τις υποθέσεις του σαν να έχει περάσει έξι μήνες σε εμπόλεμη ζώνη». Η αναζήτηση όμως προσώπων που αγνοούνται δεν είναι γι’ αυτόν μόνο ένας τρόπος να πληρώνει τους λογαριασμούς του, αλλά το «οξυγόνο» του. Έτσι, του είναι δύσκολο να μην ανταποκριθεί στην κλήση που δέχεται από την Αμερική, προκειμένου να του ανατεθεί η υπόθεση της εξαφάνισης μιας εξηντάχρονης γυναίκας. Η Αμερικάνα αδελφή της δείχνει ιδιαίτερα αναστατωμένη: έχουν περάσει μήνες από την εξαφάνιση της Λύντα Κόριν, η οποία ζούσε στην Αγγλία και η αστυνομία δεν έχει καταφέρει να βρει κανένα ίχνος. Η υπόθεση φαίνεται από την αρχή ιδιαίτερη, καθώς η γυναίκα εξαφανίστηκε από ένα τουριστικό μέρος όπου οι κάμερες την κατέγραψαν να πηγαίνει, αλλά όχι και να φεύγει, και χωρίς να υπάρχει κανένας τρόπος να φύγεις αποφεύγοντας τις κάμερες.

Ο Ντέιβιντ θα ξεκινήσει αμέσως την έρευνα, διαπιστώνοντας ότι το πρόσωπο που ψάχνει είναι πολύ πιο ενδιαφέρον απ’ ό,τι θα περίμενε από μια εξηντάχρονη λογίστρια. Πρόκειται για μια γυναίκα που παραμένει πανέμορφη παρά την ηλικία της και στα νεανικά της χρόνια εργάστηκε ως μοντέλο. Το πιο ενδιαφέρον όμως στοιχείο της καριέρας και της προσωπικής της ζωής είναι οι ταινίες τρόμου που γύρισε με τον σκηνοθέτη Ρόμπερτ Χόστερλιτς, με τον οποίο παντρεύτηκε και έζησαν μαζί τα τελευταία δέκα χρόνια της ζωής του.

Η έρευνα θα οδηγήσει τον Ντέιβιντ στον κόσμο του Χόλιγουντ, καθώς ο Ρόμπερτ Χόστερλιτς υπήρξε από τους πιο διακεκριμένους σκηνοθέτες και σε πολύ νεαρή ηλικία είχε κερδίσει Όσκαρ. Κι όμως, η καριέρα του βυθίστηκε απότομα, ακολούθησε ο στιγματισμός του ως κομμουνιστή την εποχή που το Χόλιγουντ κυνηγούσε φαντάσματα και έτσι βρέθηκε στην Ευρώπη να γυρίζει φτηνές ταινίες τρόμου. Ταινίες κατά γενική ομολογία φριχτές, στις οποίες όμως μπορούσε κανείς να διακρίνει τον ιδιοφυή σκηνοθέτη των Όσκαρ στα πλάνα όπου εμφανιζόταν η γυναίκα του.

{jb_quote}Κι αν ο τίτλος παραπέμπει σε αισθηματικό μυθιστόρημα μάλλον ξεγελάει, καθώς πρόκειται για ένα συναρπαστικό μυστήριο με αλλεπάλληλες ανατροπές.{/jb_quote}

Ο συγγραφέας δίνει τόσο δυνατά τον χαρακτήρα, τη ζωή, τους φανατικούς συλλέκτες με το έργο του Χόστερλιτς, τα δημοσιεύματα που έχουν γίνει γι’ αυτόν, την τεχνοτροπία στις ταινίες του, που μοιραία ο αναγνώστης νομίζει ότι έχει να κάνει με ένα πραγματικό πρόσωπο, που του έχει διαφύγει η σπουδαιότητά του:

Το προφίλ της ήταν παγωμένο στην οθόνη, με την ασαφή υπόνοια του παρανοϊκού δολοφόνου της ταινίας στο βάθος. Η αντίθεση ανάμεσα στο σκοτεινό του περίγραμμα και το αψεγάδιαστο πάλλευκο σαν χιόνι δέρμα της ήταν τόσο έντονη, που θα μπορούσε να είναι ένα στιγμιότυπο από τα νουάρ του. Όσο περισσότερο κοιτούσα την τέλεια σύνθεση του πλάνου, τόσο περισσότερο αναρωτιόμουν αν η προσέγγιση του Χόστερλιτς σε αυτές τις σκηνές ήταν απλώς ένδειξη νεποτισμού από έναν άντρα που ευνοούσε τη συμμετοχή της συζύγου του ή αν ήταν κάτι ακόμα πιο σκόπιμο.

Κι όμως, ο Χόστερλιτς υπάρχει μόνο στο μυαλό του Τιμ Γουίβερ, ο οποίος γράφει ένα δυνατό μυθιστόρημα, γεμάτο αγωνία, φιλοδοξία, έρωτα κι ανατροπές, εισάγοντας τον αναγνώστη όχι μόνο στον κόσμο του κινηματογράφου, αλλά και στον τρόπο δημιουργίας των ταινιών. Ο Ντέιβιντ θα ανακαλύψει στοιχεία μέσα στα πλάνα των ταινιών τρόμου του Χόστερλιτς, στοιχεία που θα τον βοηθήσουν στην υπόθεση που έχει αναλάβει, παρότι ο σκηνοθέτης έχει πάνω από 30 χρόνια που έχει πεθάνει.

Ποια είναι η σημασία του ξύλινου αγγέλου, τι σημαίνει το «Στεφάνι από Ρόδα» είναι τα ερωτήματα που προκύπτουν καθώς ερευνά την υπόθεση. Πρόκειται για κάποιο σενάριο που δεν πρόλαβε να τελειώσει ο σκηνοθέτης, αυτό που θα ήταν το κύκνειο άσμα του ή ένα ακόμα στοιχείο που θα τον οδηγήσει στην εξαφανισμένη Λύντα;

Ο Ντέιβιντ θα βρεθεί βαθιά μπλεγμένος στην υπόθεση, ακολουθώντας ίχνη που κάποιοι έχουν επίτηδες αφήσει, και θα βγει και από αυτή την υπόθεση όπως ακριβώς φοβόταν η Κρο, η γυναίκα που νοιάζεται γι’ αυτόν αλλά οι δουλειές τους φαίνεται να τους απομακρύνουν τον έναν από τον άλλον.

Ο συγγραφέας μιλάει για τη δύναμη της αναγνωρισιμότητας, για το πού μπορεί κανείς να φτάσει για την καριέρα του, για τη δύναμη του κακού, που μπορεί να αποτυπωθεί και στη μορφή:

Το ρυτιδιασμένο του δέρμα ήταν άχρωμο, το κρανίο του άτριχο και το κεφάλι του γεμάτο με καφέ πανάδες και παλιά κακάδια. Ήταν περίεργο, τρομακτικό σαν ο αδίστακτος και κακόβουλος νεαρός άντρας που περιέγραφε νωρίτερα να κρυβόταν τώρα κάτω απ’ αυτό το στρώμα αποσύνθεσης.

Στο βιβλίο εξυμνείται η γυναικεία ομορφιά όχι όμως ανεξάρτητα από το πνεύμα, την ευφυΐα, το ταλέντο, την ικανότητα. Η Λύντα μπορεί να γυρνάει ταινίες τρόμου, όπου την περισσότερη ώρα είναι γυμνή και ουρλιάζει σκεπασμένη με αίμα, αυτό όμως δεν την κάνει λιγότερο όμορφη ή έξυπνη. Και είναι οι άντρες αυτοί που μπορεί να μη βλέπουν πέρα από ένα όμορφο στήθος ή να εκμεταλλεύονται το ταλέντο μιας γυναίκας, αντιμετωπίζοντάς την ως εμπόδιο, παίρνοντας τις καλύτερες ιδέες της και εγωιστικά αγνοώντας οτιδήποτε εκτός από το προσωπικό όφελος.

Δεξιοτέχνης της πλοκής, της δημιουργίας αγωνίας και των μεγάλων ανατροπών, ο Τιμ Γουίβερ παρουσιάζει ένα μυθιστόρημα το οποίο εκτυλίσσεται σαν ταινία που θα ήθελες να σκηνοθετούσε ο Ρόμπερτ Χόστερλιτς, ζωντανεύοντας μέσα από τις σελίδες και παίρνοντας τα ηνία της ιστορίας του απαιτώντας δικαίωση.

Ραγισμένη καρδιά
Tim Weaver
μετάφραση: Κυριάκος Γιαλένιος
Bell
456 σελ.
ISBN 978-960-507-271-1
Τιμή €18,80