Μαργαρίτα Παπαμίχου

Τα Ιζηματογενή πετρώματα είναι φερτά υλικά ύπαρξης. Κατεβασιές της μνήμης, χώματα, σώματα, ονόματα, που θέλησαν να μπουν στο κυρίως έργο. Είναι η θέα ενός εσώτερου τοπίου, μάγμα ζωής βιωμένης.

Η κεντρική ιδέα της ποιητικής συλλογής είναι ότι κάτι δημιουργείται όχι από έκρηξη, αλλά από χρόνο, πίεση και εναπόθεση. Έτσι αισθάνομαι και για τη ζωή, αλλά και για την ποίηση. Δεν είναι όλα στιγμιαία. Πολλά πράγματα μας διαμορφώνουν σιωπηλά, αργά, σχεδόν ανεπαίσθητα, χωρίς να το καταλαβαίνουμε.

Η δομή δεν ήταν εξαρχής σχεδιασμένη. Προέκυψε οργανικά. Κάποια ποιήματα έχουν παιδική αθωότητα, άλλα ρωγμή, άλλα ευθραυστότητα, άλλα φθορά. Ο τίτλος της συλλογής λειτουργεί ως οργανωτική αρχή. Κάθε ενότητα αντιστοιχεί σε ένα υλικό, σε μια φάση συμπύκνωσης της εμπειρίας. Τα πετρώματα ήρθαν ως φυσική γλώσσα, για να μιλήσουν για το θαύμα και το τραύμα της ζωής. Κάθε ενότητα είναι ένα διαφορετικό στάδιο ύπαρξης, όχι χρονολογικό, αλλά εσωτερικό. Η μνήμη αναδύεται μέσα από τους στίχους, όχι για να θεραπευτεί, ούτε για να δικαιωθεί. Η μνήμη απλά θέλει να μιλήσει, να γεννήσει εικόνες μέλλοντος, χωρίς κηλίδες παρελθόντος. Η μνήμη δεν γίνεται νοσταλγία, αλλά υλικό εργασίας.

{jb_quote}Όπως η γη στρώνει τα πετρώματα του χρόνου, έτσι κι ο άνθρωπος στρώνει τα ιζήματα της ύπαρξής του.{/jb_quote}

H πέτρα στα ποιήματά μου πρωταγωνιστεί και είναι ομιλούσα, δεν είναι άψυχη. Πάλλεται και θέλει να κοινωνήσει την εμπειρία της. Όπως η γη στρώνει τα πετρώματα του χρόνου, έτσι κι ο άνθρωπος στρώνει τα ιζήματα της ύπαρξής του. Και πάνω τους στέκεται, ή πέφτει, ή ξανασηκώνεται. Ο ασβεστόλιθος μιλά για την πρώτη αθωότητα, την παιδική μνήμη. Ο σχιστόλιθος σπάει σε επίπεδα, όπως σπάνε οι άνθρωποι στα κύματα της θλίψης. Ο άργιλος θυμίζει πως το σώμα είναι εύπλαστο, πριν γίνει ιστορία. Η μάργα φθείρεται όπως φθείρεται η πόλη, η συνείδηση, η γλώσσα. Και ο ψαμμίτης, στο τέλος, ξαναενώνει όσα έσπασε η ζωή. Οι λέξεις μου δεν ζητούν να τις καταλάβεις. Ζητούν να τις αγγίξεις και να τις πιστέψεις. Είναι πέτρες που κάποτε ήταν καρδιά. Είναι καρδιές που άντεξαν να γίνουν πέτρες, αλλά όχι σιωπηλές, ούτε ανάλγητες.

Θέλησα να κρατήσω μερικές λέξεις που μοιάζουν να χάνονται. Γιατί ό,τι έχει ειπωθεί πολλές φορές φθείρεται και κινδυνεύει να χάσει το αρχικό του νόημα. Ήταν λέξεις που δεν άντεχαν το φως, ούτε τη σιωπή, λέξεις σπασμένες, ιδρωμένες. Ρίσκαρα να γράψω «αγάπη», «ελπίδα», «τρυφερότητα», για ν’ ακούσω αν αναπνέουν. Η γραφή για μένα δεν είναι μόνο δημιουργία. Είναι και συγκέντρωση. Μαζεύεις λίγο λίγο τα ιζήματα όσων έζησες, όσων δεν έζησες, όσων κληρονόμησες χωρίς να το ξέρεις. Και κάποια στιγμή αυτά τα ιζήματα αρχίζουν να στερεοποιούνται, να αποκτούν μορφή, να γίνονται πέτρωμα, να γίνονται ποίηση.

Σε αυτή τη συλλογή θέλησα να δω αν η γλώσσα θυμάται. Αν η μνήμη έχει σώμα. Αν η σιωπή μπορεί να γίνει ολόκληρη πρόταση. Δεν έγραψα αυτά τα ποιήματα για να εξηγήσω κάτι, τα έγραψα για να μη χαθεί. Οι λέξεις μου δεν υπόσχονται λύτρωση, μονάχα ένα καθαρό βλέμμα.

Ιζηματογενή πετρώματα
Μαργαρίτα Παπαμίχου
Μετρονόμος
72 σελ.
ISBN 978-618-5963-07-1
Τιμή €10,60