Μηχανή εξαπάτησης

Μεγάλο μέρος της πολιτικής ζωής ανήκει στο φαντασιακό. Αυτό καταλαβαίνω διαβάζοντας αναλύσεις για την επιστροφή του Αλέξη Τσίπρα, σύμφωνα με τις οποίες το ριμπράντινγκ που εννοούσε είναι ακριβώς αυτό που συμβαίνει, γι’ αυτό άλλωστε το κόμμα του είναι δεύτερο στις δημοσκοπήσεις, έχοντας πιέσει ιδιαίτερα το ΠΑΣΟΚ που αγωνίζεται δημοσκοπικά για την τρίτη θέση, κόντρα στη Μαρία Καρυστιανού.

Γιατί κάνω αναφορά στο φαντασιακό; Επειδή οι αναλύσεις αυτές θεωρούν ότι ο Αλέξης Τσίπρας είναι μάγος του τακτικισμού κι ότι αρκούσε η ανακοίνωση εκ μέρους του της ανασύστασης ενός χώρου, για να λάβει αυτομάτως την έγκριση των ψηφοφόρων και να οργανώνεται για την εκλογική αναμέτρηση. Ορισμένοι μάλιστα πιο τολμηροί ισχυρίζονται ότι ο Τσίπρας έχει τα φόντα να ανεβεί πολύ περισσότερο, λειτουργώντας ως το αντίπαλο δέος του Κυριάκου Μητσοτάκη, η κυβέρνηση του οποίου εμφανίζεται περίπου ως καταρρέουσα – ή αν όχι, υπό μεγάλη πίεση, ιδίως αν φτιαχτεί και το κόμμα της φράξιας Συμπιλίδη στη ΝΔ, το κόμμα δηλαδή του Αντώνη Σαμαρά.

Οι αναλύσεις αυτές σε ένα βαθμό αποδίδουν ό,τι δείχνουν οι δημοσκοπήσεις, ωστόσο παρουσιάζουν εξαπλουστευμένη την πραγματικότητα· και η πραγματικότητα απαιτεί σκέψη για τον Τσίπρα και για το κόμμα που στήνει.

Από πού αντλεί ψηφοφόρους ο Τσίπρας; Από τους «Μένουμε Ευρώπη»; Από το ρεύμα που σθεναρά αντιτάχθηκε στις μεθοδεύσεις του, στον καταστροφικό ιμπρεσιονισμό της πολιτικής του, στον οιονεί εμφύλιο της πολιτικής δοσολογίας του, στην αψυχολόγητη προσπάθεια της ριζοσπαστικής Αριστεράς του να μας σύρει στην καταστροφή που θα μπορούσε να μετατρέψει τον οιονεί εμφύλιο σε πραγματικό εμφύλιο; Από τη μεσαία τάξη που υπέστη τη διακυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ, ως φορολογική λαίλαπα; Από τα διάφορα καπετανάτα της Αριστεράς που ο ίδιος περιφρονεί και απαξιώνει αφού προηγουμένως μας τους κάθισε στον σβέρκο;

Αντλεί, κυρίως, από το «αντισύστημα» (όπου και μεγάλο μέρος οπαδών του σημερινού ΠΑΣΟΚ) και από την πελατεία των κυνικών καλοπερασάκηδων της Αριστεράς, που ξέρουν ότι δεν έχουν προσωπικό μέλλον, αν δεν στοιχηθούν πίσω του. Το «αντισύστημα» είναι απέραντο, αλλά έχει πολλούς διεκδικητές – και μ’ αυτούς πρέπει να πολεμήσει, όχι μόνο στο παραμύθι αλλά και στον βούρκο των προσωπικών κατηγοριών (η καταγγελία της Ζωής Κωνσταντοπούλου ότι, όταν ήταν πρωθυπουργός, σε συνάντησή τους, διάβαζε λίστες με παρακολουθούμενους από την ΕΥΠ είναι ενδεικτική του κυκεώνα ηθικών κατηγοριών που θα αντιμετωπίσει).

Οι κυνικοί της Αριστεράς βέβαια ήδη συνωστίζονται στην αυλή του. Εχουν κάποιους πιστούς, αλλά ο Τσίπρας, που ο ίδιος τους σκόρπισε, ξέρει καλά ότι προέρχονται από γκρούπες με μηδενική απήχηση. Για να είναι μαζί του, οφείλουν να συσπειρωθούν γύρω από τη νέα μηχανή εξαπάτησης ψηφοφόρων που χτίζει.

Η μηχανή αυτή, με μεταμοντέρνα συνταγή, έχει συγκεκριμένους στόχους. Προσπαθεί να προσεγγίσει νέους – γι’ αυτό όλοι οι εκπρόσωποι του κόμματος είναι νέες και νέοι, χαμογελαστοί, είδωλα του lifestyle. Και απολιτικούς – αυτούς στους οποίους απευθύνεται η τηλεοπτική Θεοπούλα, που ήδη στο γνωστό βίντεο εμφανίζει τη νέα ΕΛΑΣ, ως αγαπησιάρικη και εξημερωμένη πολιτική έκφραση, μορφή μιας κοινοτοπίας του καλού (και μετά, ο Τσίπρας επιμένει ότι πιστεύει στη διάκριση Αριστεράς/Δεξιάς).

Στην περίπτωση του νέου Τσίπρα, λοιπόν, δεν έχουμε την ιδεολογία ως απάτη, αλλά την απάτη ως ιδεολογία. Μπορεί η νέα αυτή μηχανή εξαπάτησης να πορευτεί μόνο προσφεύγοντας στο φαντασιακό των ψηφοφόρων; Δεν το πιστεύω.