Οι δημοσκοπήσεις στο προσκήνιο

Η συζήτηση ανέδειξε τις βασικές πτυχές του προβλήματος για την έρευνα, ιδίως την πολιτική. Και συνοψίζεται στην άποψη του Γιώργου Αράπογλου, Γενικού Διευθυντή της Pulse RC, ο οποίος είπε το αυτονόητο –όχι δυστυχώς για όλους-, ότι όλοι μπορούν να βοηθήσουν στη σωστή ανάγνωση και παρουσίαση των δημοσκοπήσεων, με το κύριο βάρος να πέφτει στους ερευνητές, στις εταιρείες που τις διενεργούν, στους δημοσιογράφους, στα ΜΜΕ που τις παρουσιάζουν, αλλά και στον ίδιο τον πολίτη που τις διαβάζει.

Με άλλα λόγια, όλοι οφείλουν να συνδράμουν στην ανάδειξη της αξίας και στην κατανόηση των δημοσκοπήσεων, πέρα από κάθε είδους σκοπιμότητες, συμφέροντα και πολιτικές τοποθετήσεις. Η πλήρης απαξίωση των δημοσκοπήσεων εγκυμονεί κινδύνους για την ίδια την δημοκρατία.

Για να μη συμβεί ωστόσο αυτό, θα πρέπει να αντιμετωπιστεί το βασικό πρόβλημα της εμπιστοσύνης. Όπως εύστοχα ανέφερε ο Δημήτρης Μαύρος, Αντιπρόεδρος του ΣΕΔΕΑ και Διευθύνων Σύμβουλος της MRB, η εμπιστοσύνη εδράζεται σε δύο πυλώνες: προς τις ίδιες τις εταιρείες και στην εικόνα τους και στην ενδυνάμωση των κριτηρίων ανάγνωσης/κατανόησης των δημοσιευμένων αποτελεσμάτων. Ο Δ. Μαύρος ανέδειξε από την μια την ευθύνη της πολιτείας, «η οποία θα πρέπει να ενισχύσει την προσπάθεια δημιουργίας λειτουργικών πλαισίων και υποδομών διευκόλυνσης στους τρόπους υλοποίησης των ερευνών» και από την άλλη την ευθύνη των ΜΜΕ, «που οφείλουν να χειρίζονται τα στοιχεία με τρόπο που να μην αφαιρείται η επιστημονικότητα, παρέχοντας ικανό χώρο και χρόνο στην ανάλυση των στοιχείων ώστε να τροφοδοτούνται σωστά τα κριτήρια των πολιτών στην ανάγνωση/κατανόηση και αξιοποίηση των ερευνητικών στοιχείων».

Θεωρητικά όλα τα παραπάνω είναι σωστά και θα πρέπει να ακολουθούνται. Κάτι που δεν συμβαίνει πάντα. Ιδιαίτερα στο κομμάτι των πολιτικών δημοσκοπήσεων. Τα ΜΜΕ ανάλογα με την πολιτική τους τοποθέτηση εστιάζουν και αναδεικνύουν τα στοιχεία εκείνα των ερευνών που την ευνοούν και υποβαθμίζουν την αξία των ευρημάτων με τα οποία δεν συμφωνούν. Με αποτέλεσμα ο πολίτης που διαβάζει τα ευρήματα να μην έχει ολοκληρωμένη εικόνα και να οδηγείται στην αμφισβήτηση αυτών. Και ένα άλλο παράδειγμα: Μιλώντας π.χ. για πρόθεση ψήφου, τα αποτελέσματα διαφέρουν ανάλογα με την πολιτική τοποθέτηση της εφημερίδας ή του καναλιού που παραγγέλνει την έρευνα. Στα ΜΜΕ της συμπολίτευσης η διαφορά των δύο πρώτων κομμάτων είναι πολύ μεγαλύτερη απ’ ότι εμφανίζεται στις αντίστοιχες έρευνες των ΜΜΕ της αντιπολίτευσης, εάν το πρώτο κόμμα είναι το κυβερνών. Και το αντίθετο. Διαχρονικά. Αυτό με τη σειρά του προκαλεί προβληματισμό στον πολίτη και τον οδηγεί στην αμφισβήτηση. Γιατί ο πολίτης δεν μπορεί να σκεφθεί ότι κάθε έρευνα είναι διαφορετική, αφού ανάλογα με την εταιρεία που την διενεργεί, διαφέρει σε μεθοδολογία αλλά και σε τεχνολογία. Επίσης, εξαρτάται και από τα ποιοτικά και ποσοτικά δεδομένα με τα οποία την τροφοδοτείς. Αυτό δεν έχει επικοινωνηθεί ξεκάθαρα, κάτι που πρέπει πάντα να γίνεται.

Την όλη ουσία της κατάστασης αποτύπωσε εξαιρετικά εύστοχα η Γενική Γραμματέας του ΣΕΔΕΑ και Γενική Διευθύντρια της Marc, Σοφία Τσιλιγιάννη: «Οι έννοιες “αξία” και “συμμετοχή” είναι αλληλοεξαρτώμενες. Όσο η κοινωνία κατανοεί την αξία της έρευνας, τόσο περισσότερο θα συμμετέχουν οι πολίτες στις έρευνες. Και όσο αυξάνεται η συμμετοχή, τόσο μεγαλώνει η αξία της έρευνας». Τόσο απλό, μα και τόσο σύνθετο…

Keywords
Τυχαία Θέματα