Ακρότητες

Οσοι ενηλικιώθηκαν (και πολιτικά) τη δεκαετία του ’90 δεν θα φαντάζονταν ποτέ πως μια περιθωριακή νεοναζιστική ομάδα, κυρίως γνωστή για τραμπουκισμούς και ένα περιοδικό της πλάκας, θα κατέληγε στα τέλη του 2026 ρυθμίστρια των πολιτικών συσχετισμών στην Ελλάδα.

Μεσολάβησαν, βέβαια, πολλά πολιτικά γεγονότα, μα δεν αποτελούν δικαιολογίες για μια χώρα όπως η δική μας που υπέστη τη βαναυσότητα και την καταστροφή εξαιτίας αυτών ακριβώς των ιδεών τη δεκαετία του ’40. Η εν λόγω

ομάδα που έγινε πολιτικό κόμμα, χωρίς ποτέ να πάψει να λειτουργεί με δομή συμμορίας και με τετελεσμένες καταδίκες, σήμερα δεν έχει την ενιαία έκφραση που είχε όταν μπήκε στη Βουλή ή όταν μέλη της χτύπαγαν μετανάστες, επειδή απλώς είχαν πάγκους σε λαϊκές αγορές.

Η καταδίκη για εγκληματική δράση πυροδότησε φυγόκεντρες δυνάμεις στο εσωτερικό της, ενώ εδώ και τρία χρόνια ηγετικά τέως στελέχη της επιχειρούν με στρατηγικές μπάμπουσκας ή μεταμφιεσμένων πολιτικών χώρων να επιστρέψουν στην εκλογική – κοινοβουλευτική δράση.

Τους συνοδεύει κάτι πρωτόγνωρο για όσους έχουν επαφή με τις ψηφιακότητες – ένα ωστικό κύμα, κυρίως στο λαϊκό TikTok, ως επί το πλείστον από νεότερες ηλικίες με εμφανή διάθεση εκδίκησης και ρεβανσισμού απέναντι στα «πουλημένα κόμματα», την «αριστερή δικτατορία», τη «χρεοκοπημένη δημοκρατία».

Συνήθως μια μικρή επαφή με τους ψηφιακούς λογαριασμούς που υμνούν τον νέο σωτήρα τους είναι επαρκής για να δεις τι έχει συντελεστεί σε επίπεδο ιδεών εδώ και δέκα χρόνια· τι υβριδικότητα μπορείς να διακρίνεις σε έναν αχταρμά που ξεκινάει από την αποθέωση της δικτατορίας των συνταγματαρχών και καταλήγει στον αγγλόφιλο δικτάτορα Ιωάννη Μεταξά ή σε απολήξεις γενετικών θεωριών (ανάμεσα στους λογαριασμούς, και πολλοί Αλβανοί τρίτης ή τέταρτης γενιάς).

Από υποστηρικτές των ακραίων αυτών ιδεών μεγαλύτερης ηλικίας, που πλησιάζουν τα πενήντα και πάνω, υπάρχει και μια σταθερή εσάνς αρνητισμού για τη Μεταπολίτευση που της αποδίδουν ό,τι στρέβλωση και κακό συντελέστηκε στη χώρα.

Εδώ συμπλέουν συχνά με μέρος του ακραίου Κέντρου (άλλη υβριδική έκφραση της αντιπολιτικής και της νεο-Δεξιάς αυτό). Ο κοινός παρονομαστής είναι ο φυλετισμός και μια αποθέωση του ατομισμού που μόνο αντισυστημική δεν τη λες. Η αποφυλάκιση συγκεκριμένου στελέχους της εν λόγω πάλαι ποτέ ομάδας πυροδότησε περισσότερο τα σενάρια διαμόρφωσης νέου πόλου αντίστοιχων ιδεών και νέα κηρύγματα που οριοθετούνται σε μια αντιμεταναστευτική ρητορική σε συγκερασμό με μια γενικευμένη εχθροπάθεια. Το δημοκρατικό μπλοκ για μία ακόμη φορά δεν βρήκε τα κοινά σημεία πολιτικής απάντησης.

Ενα μέρος της συζήτησης έχει μετακινηθεί στο αν είναι νόμιμη ή εκπίπτει μια εκ νέου κάθοδος στις εκλογές τέτοιων καταδικασμένων προσώπων. Κάτι τέτοιο, αν συζητείται απλώς νομικά, απομειώνει τη σημασία του πολιτικού σκέλους του θέματος. Ενα έτερο πιο σιγανά ψιθυρίζει ακόμη και την εκδοχή κανονικοποίησης ή εξημέρωσής τους, λες και η κοινοβουλευτική ένταξή τους το 2012 εμπόδισε πολλές εγκληματικές πράξεις.

Μια παλιά, επίσης, όψη της Αριστεράς θεωρεί πως απλώς και μόνο ένα μαζικό ρεύμα και κίνημα θα απομονώσει τέτοιες ιδέες, αν και η Ακροδεξιά ευδοκίμησε ιστορικά και σε περιόδους που το εργατικό κίνημα ήταν δυνατό, όπως ο Μεσοπόλεμος. Μια ασθενής προσέγγιση του ζητήματος είναι αυτή που έχει να κάνει με τα σχολεία, την οικογένεια, τον τρόπο που σήμερα ένας νέος ή μια νέα μεγαλώνει. Ενα πολιτισμικό – συλλογικό περιβάλλον που δεν ενισχύει τη μνήμη ή απαξιώνει τη δημοκρατία είναι και βιότοπος για πολιτικά μπλεξίματα και νέες περιπέτειες.