Τεχνοαποικιοκρατία ή Τεχνοφεουδαρχία ;

Γράφει ο Δημήτρης Σκουτέρης

Η Silicon Valley, η Στρατηγική Εθνικής Ασφάλειας των ΗΠΑ . Το Τραμπικό Παράδειγμα Αυτοκρατορικής διακυβέρνησης

Στη σύγχρονη γεωοικονομική σκακιέρα, η εξουσία δεν εκφράζεται πλέον μόνο μέσα από στρατιωτικές βάσεις, ναυτικά αποβατικά σώματα ή οικονομικές κυρώσεις. Εκφράζεται και μέσα από αλγόριθμους, δορυφορικά δίκτυα, cloud servers και ΑΙ ( τεχνητή νοημοσύνη) . Η πρόσφατη

αμερικανική στρατιωτική επέμβαση στη Βενεζουέλα – με την απαγωγή του Νικολάς Μαδούρο και την ταυτόχρονη πρόσκληση εταιρειών όπως η Exxon Mobil και η Chevron σε «επενδυτικό συνέδριο» στον Λευκό Οίκο – δεν ήταν απλώς μια κίνηση ενεργειακής λεηλασίας. Ήταν η πλήρης αποκάλυψη ενός νέου μοντέλου αυτοκρατορικής διακυβέρνησης, όπου η τεχνολογική ελίτ όχι μόνον συνεργάζεται με το κράτος ,αλλά κυρίως το υποκαθιστά.

Όπως έχω επισημάνει και σε προηγούμενο άρθρο μου, η Ουάσινγκτον έχει πλέον πέσει στα χέρια μιας νέας τάξης ολιγαρχών της Silicon Valley, οι οποίοι δεν επηρεάζουν απλώς την πολιτική – την αναπαράγουν με βάση τα δικά τους συμφέροντα (βλ. Εάλω η Ουάσινγκτον!!! Απόβαση ολιγαρχών της Silicon Valley -https://www.militaire.gr/ealo-i-oyasingkton-apovasi-oligarchon-tis-silicon-valley/).

Η άνοδος της τεχνο-φεουδαρχίας. Μιά νέα οικονομική τάξη

Η Τεχνοφεουδαρχία δεν είναι απλώς μια έννοια. Είναι μια νέα οικονομική τάξη, όπου οι ψηφιακοί κολοσσοί λειτουργούν ως σύγχρονοι φεουδάρχες, προσφέροντας «προστασία» (cloud, ασφάλεια, logistics) με αντάλλαγμα την απόλυτη υπακοή. Η Amazon, για παράδειγμα, δεν είναι απλώς μια εταιρεία logistics – είναι ένα κράτος εντός κράτους, με δικές της υποδομές, δικούς της νόμους, δικό της «στρατό» εργαζομένων και δικούς της «υπηκόους» – τους χρήστες.

Όπως έχω αναλύσει σε προηγούμενο άρθρο μου, η τεχνο-φεουδαρχία δημιουργεί μια νέα μορφή οικονομικής τάξης, όπου οι πλατφόρμες δεν παρέχουν απλώς υπηρεσίες, αλλά επιβάλλουν κανόνες συμπεριφοράς τόσο στους καταναλωτές όσο και στα κράτη (βλ. Η άνοδος της τεχνο-φεουδαρχίας. Μια νέα οικονομική τάξη;).

Το νέο πρόσωπο της αυτοκρατορίας: από τη Monrovia των σκλάβων στη Menlo Park την καρδιά της Silicon Valley.

Η αμερικανική εξωτερική πολιτική δεν είναι πλέον μόνο υπόθεση του Στέιτ Ντιπάρτμεντ ή του Πενταγώνου. Η απόφαση του Ντόναλντ Τραμπ να συγκαλέσει στον Λευκό Οίκο στελέχη της Exxon Mobil, της Chevron, της Hilcorp Energy και της Armstrong Oil & Gas για να «ανασυγκροτήσουν» την πετρελαϊκή βιομηχανία της Βενεζουέλας, δεν ήταν απλώς μια κίνηση ιδιωτικοποίησης του πολέμου. Ήταν η θεσμική αναγνώριση της τεχνο-οικονομικής ελίτ ως συν-διαχειριστών της αυτοκρατορίας.

Όπως έγραψε ο Σμέντλεϊ Μπάτλερ το 1935, οι ΗΠΑ ήταν πάντα «γκάνγκστερ του καπιταλισμού». Όμως, σήμερα, οι γκάνγκστερ φορούν κουκούλα με λογότυπο Meta, διαθέτουν πρόσβαση σε δορυφορικά δίκτυα Starlink και μπορούν να «απενεργοποιήσουν «ολόκληρα κράτη με το πάτημα ενός κουμπιού. Η νέα αποικιοκρατία δεν χρειάζεται στρατιώτες – χρειάζεται data Centers.

Οι συνέπειες των πολιτικών Τραμπ .

Η πολιτική Τραμπ δεν ήταν απλώς μια συνέχεια του αμερικανικού εθνικισμού. Ήταν μια ριζική αναδιάταξη της παγκόσμιας παραγωγικής αλυσίδας, με στόχο την τεχνολογική κυριαρχία των ΗΠΑ. Μέσω της πίεσης στις κινεζικές εταιρείες (Huawei, TikTok, SMIC), της επιβολής κυρώσεων σε ευρωπαϊκές εταιρείες που συνεργάζονται με τη Ρωσία (Nord Stream 2), και της ενίσχυσης των αμερικανικών τεχνολογικών κολοσσών, ο Τραμπ επιδιώκει να μετατρέψει την τεχνολογία σε όπλο για την υλοποίηση των πολιτικών του μηδενικού αθροίσματος των ΗΠΑ (βλ. Οι συνέπειες των πολιτικών Τραμπ στην τεχνολογία-παραγωγή-γεωπολιτική https://www.militaire.gr/oi-synepeies-ton-politikon-tramp-stin-technologia-stin-paragogi-stin-geopolitiki/).

Τεχνοφεουδαρχία: όταν οι πλατφόρμες γίνονται “κράτη”

Ο όρος «τεχνοφεουδαρχία» αποδίδει καλύτερα την εσωτερική δομή εξουσίας που δημιουργείται εντός των ΗΠΑ και της Δύσης. Οι τεχνολογικές πλατφόρμες (Google, Amazon, Microsoft, Palantir) δεν είναι απλώς εταιρείες – είναι κυρίαρχοι ψηφιακοί φεουδάρχες που:

Ελέγχουν την πρόσβαση στην πληροφορία (search engines, cloud), Καθορίζουν ποιος μιλάει και ποιος σιωπά (content moderation), Παρέχουν υπηρεσίες που το κράτος δεν μπορεί πλέον να προσφέρει (υγεία, εκπαίδευση, ασφάλεια), Και, κυρίως, αναπαράγουν μια νέα ψηφιακή υπηκοότητα, όπου ο πολίτης είναι χρήστης και ο χρήστης είναι προϊόν.

Σε αυτό το πλαίσιο, το αμερικανικό κράτος δεν ελέγχει τις πλατφόρμες – εξαρτάται από αυτές. Το Πεντάγωνο χρησιμοποιεί το AWS της Amazon. Η CIA συνεργάζεται με την Palantir. Η Google παρέχει AI εργαλεία στο Στέιτ Ντιπάρτμεντ. Η κρατική κυριαρχία υπονομεύεται από μέσα και αυτό αποτελεί πολιτική απόφαση.

Τεχνοαποικιοκρατία: όταν οι πλατφόρμες γίνονται η Αυτοκρατορία

Αν η τεχνοφεουδαρχία περιγράφει τη εσωτερική δομή, η τεχνοαποικιοκρατία περιγράφει τη διεθνή λειτουργία. Σε αυτό το μοντέλο:

Οι τεχνολογικές ελίτ δεν εκμεταλλεύονται απλώς πόρους – επανασχεδιάζουν κράτη, Η πρόσβαση στο cloud, στα δίκτυα 5G, στους δορυφόρους και στα AI συστήματα γίνεται όρος επιβίωσης για τις χώρες του Global South, Η κυριαρχία δεν καταργείται με τανκς – ακυρώνεται με τεχνικά πρότυπα.

Η περίπτωση της Βενεζουέλας είναι χαρακτηριστική: η απαγωγή Μαδούρο δεν ήταν απλώς μια πολιτική ενέργεια – ήταν τεχνολογική επίδειξη ισχύος. Η χρήση ηλεκτρονικού πολέμου, η πλήρης απενεργοποίηση των συστημάτων επικοινωνίας, η ταυτόχρονη επιχείρηση αεροπορικής υπεροχής με 150 μαχητικά – όλα αυτά δεν ήταν «πόλεμος» στον κλασικό ορισμό. Ήταν τεχνο-αποικιακή επιχείρηση, όπου ο εχθρός δεν αντιμετωπίζεται ως κράτος, αλλά ως ψηφιακό σύστημα που πρέπει να καταληφθεί.

Η επιστήμη ως όπλο: από το Manhattan Project στο Metaverse

Η αμερικανική ερευνητική κοινότητα, μέσω των DARPA, In-Q-Tel, και άλλων «κρυφών χρηματοδοτών», έχει μετατραπεί σε εργαλείο γεωπολιτικής προβολής. Τα πανεπιστήμια δεν παράγουν γνώση – παράγουν τεχνολογίες ελέγχου: AI αναγνώρισης προσώπου, drones αυτόνομης δράσης, συστήματα προβλεπτικής πολιτικής συμπεριφοράς.

Η επιστήμη, άλλοτε πεδίο κριτικής σκέψης, γίνεται αυτοκρατορική υπηρεσία. Και όποιος επιστήμονας αντιστέκεται, αποκλείεται από τη χρηματοδότηση, στοχοποιείται ως «αντι-αμερικανός», ή απλώς εξαφανίζεται από τα πανεπιστημιακά ιδρύματα.

BRICS : Συνεχίζεται η σύγκρουση με το νεοαποικιοκρατικό σύστημα Τραμπ

Σε αυτό το πλαίσιο, οι BRICS δεν αντιπροσωπεύουν απλώς μια εναλλακτική οικονομική συμμαχία. Αντιπροσωπεύουν μια γεωπολιτική αντίσταση στο νεοαποικιοκρατικό σύστημα που επιβάλλουν οι ΗΠΑ μέσω της τεχνολογικής τους ελίτ. Η Κίνα, η Ρωσία, η Ινδία, η Βραζιλία και το Ιράν δεν συγκροτούν απλώς μια οικονομική ένωση – συγκροτούν έναν άξονα αποαποικιοποίησης του ψηφιακού και τεχνολογικού τομέα (βλ. Οι BRICS και η σύγκρουση με το νεοαποικιοκρατικό σύστημα Τραμπ και ΗΠΑ ) https://www.militaire.gr/oi-brics-kai-i-sygkroysi-me-to-neoapoikiokratiko-systima-tramp-kai-ipa/) .

Το δίλημμα της Δύσης

Σε αυτό το νέο πλαίσιο, η Ευρώπη δεν είναι παρά το ψηφιακό προτεκτοράτο των ΗΠΑ. Η ΕΕ έχει ήδη παραδώσει τα κλειδιά της ψηφιακής της κυριαρχίας στις αμερικανικές πλατφόρμες. Το GDPR είναι πλέον γράμμα κενό. Το cloud της Ευρώπης (GAIA-X) έχει αποτύχει. Τα ευρωπαϊκά πανεπιστήμια εξαρτώνται από τα Google Scholar, Microsoft Teams, Amazon Web Services.

Η Ελλάδα, ως χώρα με υψηλή παρουσία στρατιωτικών και ακαδημαϊκών στελεχών, δεν μπορεί να προσποιείται ότι δεν βλέπει. Η συμμετοχή σε νατοϊκά προγράμματα, η χρήση AI συστημάτων αμερικανικής προέλευσης, η εξάρτηση από ψηφιακές υποδομές που ελέγχονται από τη Silicon Valley, δεν είναι απλές τεχνικές επιλογές. Είναι πολιτικές πράξεις υποταγής. Προς αναζήτηση Πατριωτικών δυνάμεων για ένα νέο Εθνικοαπελευθερωτικό Αγώνα

Η ανάγκη για ένα νέο παράδειγμα

Η ερώτηση δεν είναι πλέον «αν θα επιτρέψουμε στην τεχνολογία να κυριαρχήσει». Η ερώτηση είναι: θα επιτρέψουμε στην τεχνοαποικιοκρατία να αντικαταστήσει την πολιτική;

Η απάντηση δεν μπορεί να είναι ούτε η άκριτη αποδοχή, ούτε ο ρομαντικός αντιτεχνολογικός λουδιτισμός. Η απάντηση είναι:

Δημιουργία ευρωπαϊκών ψηφιακών υποδομών ανοιχτού κώδικα, Υποστήριξη εναλλακτικών μοντέλων τεχνολογικής ανάπτυξης (π.χ. BRICS, Non-Aligned Tech Forum), Ακαδημαϊκή ανεξαρτησία από αμερικανικά ιδρύματα και χρηματοδοτικά προγράμματα, Κριτική παιδεία στα πανεπιστήμια, που θα διδάσκει ότι η τεχνολογία δεν είναι ουδέτερη – είναι πεδίο πάλης.

Η τεχνοαποικιοκρατία δεν είναι το μέλλον. Είναι το παρόν. Και το δίλημμα είναι απλό: Ή θα ζήσουμε ως ψηφιακοί υπήκοοι – ή θα αντισταθούμε ως πολίτες.

Ο Δημήτρης Σκουτέρης είναι πολιτικός αναλυτής, [email protected], https://www.facebook.com/dimitris.skouteris.94, @dim1956.bsky.social, @skouterisd, https://skouterisd.blogspot.com. Συγγραφέας του βιβλίου:

Το Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν Γνώσης (ΑΕΠΓ-GDPK ). Η Επίδραση του στη Μείωση του Δημόσιου Χρέους. Η συμβολή του στην Οικονομική Ανάπτυξη

The post Τεχνοαποικιοκρατία ή  Τεχνοφεουδαρχία ; appeared first on Militaire.gr.