Μην αρπάξεις το νερό του διψασμένου

Του π. Γεωργίου Δορμπαράκη στην έντυπη εφημ. “Κιβωτός της Ορθοδοξίας”

«Είναι βαρύ να αρπάξεις το ύδωρ από το στόμα του διψασμένου. Βαρύτερο όμως είναι να διακόψεις μία ψυχή που προσεύχεται με κατάνυξη από την πολυπόθητη αυτή προσευχή της πριν την τελειώσει» (Άγ. Ιωάννης Κλίμακος, λόγ. κη΄ 50).

Ο μέγας σύγχρονος όσιος Πορφύριος, νεαρό παλληκάρι δεκαεπτά ετών, έγινε χωρίς να το θέλει μέτοχος ενός συγκλονιστικού γεγονότος: είδε με αίσθηση ψυχής τη βαθιά προσευχή ενός αγιασμένου ασκητή, Δημά στο όνομα, ο οποίος αξημέρωτα

ακόμη και πριν ξεκινήσει η ακολουθία στο Κυριακό της Σκήτης, είχε πάει, μόνος καθώς νόμιζε, ακριβώς για να προσευχηθεί. Η προσευχή του Δημά, κατανυκτική και δακρυρροούσα, συνοδευόμενη και με μεγάλες μετάνοιες, αποτέλεσε για τον νεαρό καλόγερο συγκλονιστική εμπειρία, καθώς του δόθηκε η χάρη να δει τι σημαίνει αληθινή προσευχή, τι σημαίνει ένωση με τον Θεό. Δεν τόλμησε να κουνηθεί από τη σκιασμένη θέση του – θεώρησε ότι κάτι τέτοιο θα ήταν βλασφημία! Κι ήταν το ιερό τούτο γεγονός η ευλογημένη στιγμή ν’ αποκτήσει κι αυτός, από τη μικρή αυτή ηλικία, το χάρισμα της διόρασης και προόρασης του άγνωστου κατά τα άλλα σπουδαίου αυτού ασκητή. Η ευλαβική στάση του μπροστά στην ψυχή που προσευχόταν έγινε η δίοδος για να ρεύσει και σ’ αυτόν η ίδια χάρη προσευχής του Δημά και των χαρισμάτων που την συνόδευαν.

Και το γεγονός τούτο, καθώς και πάμπολλα άλλα καταγεγραμμένα στην Παράδοση της Εκκλησίας μας, δείχνουν ότι η μόνη στάση μπροστά στην αληθινή εν κατανύξει προσευχή είναι της απόλυτης προσοχής ως συναίσθησης ενός πραγματικού μυστηρίου και μιας πανίερης καταστάσεως. Κι ίσως πρόκειται για μια μικρή χαρισματική συνέχεια του ίδιου συγκλονισμού που βίωσαν και οι μαθητές του Κυρίου, όταν δόθηκε και σ’ αυτούς η χάρη να δουν τον Κύριο προσευχόμενο, με αποτέλεσμα να Του ζητήσουν να τους διδάξει τελικώς να μπορούν να προσεύχονται: «Κύριε, δίδαξον ημάς προσεύχεσθαι». Μπροστά στην αληθινή προσευχή αισθάνεσαι τη μικρότητά σου, αλλά και το μεγαλείο του Θεού και των χαρισμάτων Του!

Μην αποπειραθούμε λοιπόν να διακόψουμε τη δική μας προσευχή πρώτα, όταν μάλιστα αισθανόμαστε κάποια κατάνυξη, έστω κι αν «σκεφτούμε σπουδαία και αναγκαία, ακόμη και πνευματικά, θέματα» (άγιος Ιωάννης, 58) – είναι παγίδα του πονηρού. Κι έπειτα˙ μη τυχόν και γίνουμε πρόσκομμα σε αδελφούς που προσεύχονται στην Εκκλησία, είτε με τις κουβέντες μας είτε με το «σουλάτσο» μας είτε με οποιαδήποτε άλλη κίνησή μας. Ας σκεφτούμε ότι είναι χειρότερο τούτο κι από το να αρπάξουμε το νερό από το στόμα του διψασμένου! Μη τυχόν και γίνουμε όργανο του Πονηρού εν αγνοία μας!

Η σκέψη μας πηγαίνει στον εξίσου μεγάλο σύγχρονο όσιο Εφραίμ Κατουνακιώτη, ο οποίος λειτουργώντας με δάκρυα κάποια φορά στο ασκηταριό του, όπως συνέβαινε άλλωστε τούτο καθημερινά επί εξήντα περίπου χρόνια, ένιωσε να «αρπάζεται» ο νους του σε πνευματικές αναβάσεις, τόσο που δεν προχωρούσε τη θεία Λειτουργία. Κι όταν ο Γέροντάς του μπήκε στο Ιερό να τον σκουντήσει για να συνεχίσει, εκείνος σαν να «ξύπνησε», συνέχισε, αλλά μετά με πολύ πόνο ψυχής παρεκάλεσε τον Γέροντά του: «Σε παρακαλώ, αν με δεις άλλη φορά σε τέτοια κατάσταση προσευχόμενο, μη θελήσεις να με διακόψεις!»

Κι ας προχωρήσουμε λίγο περισσότερο την εξήγηση της σοβαρής προτροπής του αγίου Ιωάννη. Για να φθάσει ο πιστός να προσεύχεται με κατάνυξη σημαίνει ότι πέραν βεβαίως της χάρης του Θεού που του δίνει τη δυνατότητα να έχει συμμαζεμένο τον νου του, ο ίδιος έχει καταστήσει τον εαυτό του «ανοικτό» στη χάρη αυτή. Και κρατάμε «ανοικτό» τον εαυτό μας μόνον όταν η καθημερινότητά μας χαρακτηρίζεται από την αδιάκοπη έγνοια μας για μετάνοια, την έμπρακτη δηλαδή επιβεβαίωση ότι προτεραιότητά μας είναι, κατά την εντολή του Κυρίου, η Βασιλεία και η Δικαιοσύνη Του. «Ζητείτε πρώτον την Βασιλείαν του Θεού και την Δικαιοσύνην Αυτού». Μπροστά σ’ έναν τέτοιο λοιπόν πιστό που συνιστά «ιερό έδαφος» – ας θυμηθούμε τον μέγα Μωυσή μπροστά στο φαινόμενο της καιομένης και μη καταφλεγομένης βάτου! – όντως απαιτείται στάση ευλαβείας, τέτοια που ακόμη και τη δική μας προσευχή εν Εκκλησία πρέπει να την «ελέγχουμε» για να μη σκανδαλίζουμε άλλους με πιθανές «άγαρμπες» εξωτερικεύσεις της. Όπως το σημειώνει ένας αββάς του Γεροντικού: «Όταν προσεύχεσαι μαζί με άλλους στην εκκλησία, πρέπει ν’ αποφεύγεις τις εξωτερικεύσεις της ευλαβείας του και τις δυνατές φωνές που φέρνουν σύγχυση και σε εσένα και στους άλλους… Ο πραγματικός χριστιανός πρέπει ν’ αποφεύγει την ακαταστασία και τα εξωτερικά σχήματα. Να προτιμά την τάξη, την ησυχία και την ταπείνωση».

The post Μην αρπάξεις το νερό του διψασμένου appeared first on Dogma.