Ευλογιά αιγοπροβάτων: Κρίσιμο το δίμηνο έως το Πάσχα

Το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων και η Εθνική Επιστημονική Επιτροπή Διαχείρισης και Ελέγχου της Ευλογιάς παρουσίασαν σήμερα, σε συνέντευξη Τύπου, την επικαιροποιημένη επιδημιολογική εικόνα της ευλογιάς των αιγοπροβάτων στη χώρα, τις πρόσφατες πρωτοβουλίες ενίσχυσης του μηχανισμού αντιμετώπισης, το ειδικό σχέδιο δράσης για την κρίσιμη περίοδο του Πάσχα, καθώς και τα στοιχεία των ελέγχων που διενεργούνται σε συνεργασία με την Ελληνική Αστυνομία.

Σύμφωνα με τα συγκεντρωτικά στοιχεία που παρουσιάστηκαν,

για το διάστημα από τον Αύγουστο του 2024 έως και τις 8 Μαρτίου 2026 έχουν καταγραφεί συνολικά 2.128 επιβεβαιωμένα κρούσματα, 2.636 εκτροφές και 484.135 θανατώσεις αιγοπροβάτων. Παράλληλα, για το διάστημα από 1 Ιανουαρίου έως 8 Μαρτίου 2026 καταγράφονται 103 κρούσματα, γεγονός που επιβεβαιώνει ότι, παρά τη σχετική χειμερινή ύφεση, δεν υπάρχει κανένα περιθώριο εφησυχασμού.

Κατά τη συνέντευξη Τύπου παρουσιάστηκαν οι πρόσφατες πρωτοβουλίες που έχουν ήδη τεθεί σε εφαρμογή για την ενίσχυση της επιχειρησιακής ανταπόκρισης. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται η επιχειρησιακή ανάπτυξη 97 στρατιωτικών κτηνιάτρων σε 10 Περιφέρειες, η δυνατότητα συνδρομής εξουσιοδοτημένων ιδιωτών κτηνιάτρων με κάλυψη των αμοιβών τους από το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων, 49 έκτακτες προσλήψεις για την ενίσχυση των κεντρικών υπηρεσιών, του πεδίου και των εργαστηρίων, η αυστηροποίηση του πλαισίου μετακινήσεων, η στενή συνεργασία με την ΕΛ.ΑΣ. για την αποτροπή παράνομων μετακινήσεων, καθώς και η νέα ΚΥΑ για ταχύτερες αποζημιώσεις για τη θανάτωση ζώων και την απώλεια εισοδήματος, υπό τον όρο της συμμόρφωσης στα μέτρα.

Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στο σχέδιο δράσης για την περίοδο του Πάσχα, με κεντρικό μήνυμα τη μηδενική χαλάρωση σε μετακινήσεις, σφαγές, απολυμάνσεις και ελέγχους. Όπως υπογραμμίστηκε, στις ζώνες προστασίας, επιτήρησης και στην περαιτέρω απαγορευμένη ζώνη ισχύει καθολική απαγόρευση όλων των μετακινήσεων αιγοπροβάτων, ενώ οι μετακινήσεις προς σφαγή επιτρέπονται μόνο κατόπιν έγκρισης της αρμόδιας κτηνιατρικής αρχής και με την προβλεπόμενη διαδικασία δειγματοληψίας σιέλου. Παράλληλα, ενισχύεται το δίκτυο εργαστηρίων με την προσθήκη του ΕΚΕΤΑ, ενεργοποιούνται σταθερά σημεία απολύμανσης σε κομβικές διαδρομές, προωθείται στοχευμένη εκστρατεία ενημέρωσης και καλύπτονται κρίσιμες λειτουργικές δαπάνες των Περιφερειών σε περιοχές αυξημένου κινδύνου.

Στο σκέλος των ελέγχων, παρουσιάστηκαν τα στοιχεία της Ελληνικής Αστυνομίας για το διάστημα από 14 Οκτωβρίου 2025 έως 11 Μαρτίου 2026. Συνολικά έχουν διενεργηθεί 38.244 έλεγχοι, έχουν βεβαιωθεί 76 παραβάσεις και έχουν πραγματοποιηθεί 75 συλλήψεις. Οι έλεγχοι εστιάζουν σε παράνομες μετακινήσεις ζώων, παράνομη διακίνηση ζωοτροφών από μολυσμένες εκτροφές, παράνομη διαχείριση νεκρών ζώων, παράνομους εμβολιασμούς και λοιπές παραβάσεις, στο πλαίσιο σταθερού επιχειρησιακού συντονισμού ΥΠΑΑΤ, Περιφερειών και ΕΛ.ΑΣ.

Όπως επισημάνθηκε, το επόμενο κρίσιμο δίμηνο, Μάρτιος – Απρίλιος 2026, θα κρίνει σε μεγάλο βαθμό αν η επιζωοτία θα παραμείνει σε ελεγχόμενη τροχιά έως το καλοκαίρι. Η περίοδος του Πάσχα αυξάνει την επιχειρησιακή πίεση σε μεταφορές, σφαγές και ελέγχους, γι’ αυτό και η πλήρης εφαρμογή των μέτρων είναι απολύτως αναγκαία. Σύμφωνα με το χρονοδιάγραμμα που παρουσιάστηκε, τα μέτρα προστασίας και επιτήρησης στις προβλεπόμενες ζώνες εκτείνονται έως τις 30 Απριλίου 2026, ενώ οι περαιτέρω απαγορευμένες ζώνες διατηρούνται έως τις 30 Ιουνίου 2026, εφόσον δεν υπάρξουν νέα κρούσματα.

Ο Γενικός Γραμματέας Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Σπύρος Πρωτοψάλτης, δήλωσε:

«Το επόμενο δίμηνο, έως και το Πάσχα, είναι απολύτως κρίσιμο για την πορεία της ευλογιάς των αιγοπροβάτων στη χώρα. Ενισχύουμε το πεδίο, αυστηροποιούμε την επιτήρηση, επιταχύνουμε τις αποζημιώσεις, επεκτείνουμε το δίκτυο των εργαστηρίων και εργαζόμαστε με πλήρη συντονισμό με τις Περιφέρειες και την Ελληνική Αστυνομία. Το μήνυμα είναι σαφές: καμία χαλάρωση, καμία ανοχή στην παρανομία, απόλυτη συμμόρφωση στα μέτρα για να προστατεύσουμε το ζωικό κεφάλαιο, τους κτηνοτρόφους μας και την ελληνική κτηνοτροφία».

Ο Πρόεδρος της Εθνικής Επιστημονικής Επιτροπής Διαχείρισης και Ελέγχου της Ευλογιάς, Καθηγητής Χαράλαμπος Μπιλλίνης, δήλωσε:

«Η επιδημιολογική εικόνα μπορεί να εμφανίζει μια εποχική ύφεση, όμως αυτό δεν επιτρέπει κανέναν εφησυχασμό. Αντίθετα, η περίοδος που ακολουθεί είναι ιδιαίτερα απαιτητική, καθώς οι αυξημένες μετακινήσεις ενόψει Πάσχα ανεβάζουν τον κίνδυνο διασποράς. Η αυστηρή βιοασφάλεια στις εκτροφές, η άμεση αναφορά κάθε ύποπτου περιστατικού και η πιστή εφαρμογή των περιορισμών είναι οι βασικές προϋποθέσεις για να αποτραπεί νέα έξαρση».

Ο Ελευθέριος Χαρδαλιάς, Ταξίαρχος, Γενικός Διευθυντής της Γενικής Διεύθυνσης Ασφάλειας και Αστυνόμευσης / Α.Ε.Α., δήλωσε:

«Οι έλεγχοι της Ελληνικής Αστυνομίας είναι συνεχείς, στοχευμένοι και απολύτως συντονισμένοι με το ΥΠΑΑΤ και τις τοπικές κτηνιατρικές υπηρεσίες. Από τον Οκτώβριο έως σήμερα έχουν διενεργηθεί δεκάδες χιλιάδες έλεγχοι, με συλλήψεις και βεβαιωμένες παραβάσεις, όπου αυτό κρίθηκε αναγκαίο. Ενόψει της περιόδου του Πάσχα, η επιτήρηση θα ενταθεί ακόμη περισσότερο. Δεν θα υπάρξει κανένα περιθώριο για παράνομες μετακινήσεις, παράνομη διακίνηση ή πρακτικές που θέτουν σε κίνδυνο τη δημόσια προσπάθεια περιορισμού της νόσου».