Ο ηγέτης της παρακμής

Ο Νίκος Αναστασιάδης είναι πια χωρίς αμφιβολία η πιο αμφιλεγόμενη προσωπικότητα της σύγχρονης πολιτικής ζωής της Κύπρου. Στο τέλος της σταδιοδρομίας του κατάφερε αυτό που πάλεψε χρόνια με κάθε τρόπο να αποτρέψει για την υστεροφημία του: να ταυτιστεί με τη σιωπηρή διχοτόμηση και την κατρακύλα στη διαφθορά! Η Αρχή κατά της Διαφθοράς «τον τσάκωσε» με βάσιμα στοιχεία για διαφθορά σε επτά περιπτώσεις

που συνεπάγονται ποινικά αδικήματα για εμπορία επηρεασμού και κατάχρηση εξουσίας, σε μία δε περίπτωση σε βαθμό κακουργήματος. Το πρώην δικηγορικό γραφείο, που ανήκει κατά 50% στην οικογένεια του, καθώς και οι δύο πρώην συνέταιροι του φέρονται να ενέχονται σε ακόμα πιο σοβαρά αδικήματα για ξέπλυμα βρόμικου χρήματος.

Ο Αναστασιάδης βρίσκεται στην πολιτική ζωή για σχεδόν 50 χρόνια, πρώτα ως βουλευτής ΔΗΣΥ (1981-2013) και το 1997 ως ηγέτης του δεξιού κόμματος. Ηταν πάντα στη σκιά του ιδρυτή του ΔΗΣΥ, Γλαύκου Κληρίδη, αλλά καθιερώθηκε το 2004 λόγω της στάσης του στο δημοψήφισμα επί του Σχεδίου Ανάν απέναντι στον τότε πρόεδρο Τάσσο Παπαδόπουλο. Εκ των υστέρων η προσέγγισή του ήταν πρόσκαιρη, μια μορφή λάθος τακτικής για τον ίδιο, αφού τώρα δηλώνει… μετανιωμένος και συμπλέει με τους πλέον απορριπτικούς.

Το 2013 βρέθηκε στο απόγειο της πολιτικής διαδρομής του όταν εξελέγη πρόεδρος της Δημοκρατίας και έτσι κατάφερε να ηγεμονεύσει της πολιτικής ζωής κερδίζοντας δύο προεδρικές θητείες. Επαιξε επίσης καθοριστικό ρόλο στην εκλογή του νυν προέδρου Νίκου Χριστοδουλίδη (2023), αλλά τώρα, αν και εξακολουθεί να τον στηρίζει, χάνει την επιρροή του. Σε όλη την πολιτική πορεία του τον συνόδευε πάντα μια γκρίζα περιοχή αδιαφανούς δράσης, όχι αμιγώς πολιτική: οι σχέσεις με Ρώσους ολιγάρχες, πρώην πελάτες του, η βιομηχανία «χρυσών διαβατηρίων», εσχάτως οι σχέσεις με τον Μπενιαμίν Νετανιάχου που επίσης κατηγορείται για διαφθορά.

Είναι η πρώτη φορά ύστερα από πολλά χρόνια ανάλογων αποκαλύψεων, κυρίως στο εξωτερικό (OCCRP «Troika Landromat», Al Jazeera «Cyprus Papers», ICIJ «Pandora Papers»), που το κέλυφος προστασίας που έφτιαξε ο Αναστασιάδης εντός Κύπρου πάει να σπάσει. Αυτό συμβαίνει χάρη στην επιμονή ενός δημοσιογράφου, του Μακάριου Δρουσιώτη, και της τριλογίας του «Κράτος Μαφία», των πυκνών διεθνών αναφορών (Reuters, Financial Times, Guardian, New York Times) και στη συνεχή φθορά του τώρα που βρίσκεται εκτός εξουσίας. Αλλες αποκαλύψεις από τον εγχώριο Τύπο στο παρελθόν αποδείχτηκαν ενοχλητικές, αλλά σχεδόν είχαν κοπάσει με τον ασφυκτικό έλεγχο που εφάρμοσε στα ΜΜΕ.

Τα ευρήματα της Αρχής είναι όμως μόνο η αρχή και η «κάθαρση» δεν θεωρείται δεδομένη. Το σύστημα δικαιοσύνης της Κύπρου έχει παραλύσει και οι δύο γενικοί εισαγγελείς που διόρισε ο Αναστασιάδης δεν μπορούν να εγγυηθούν μια αμερόληπτη, αποφασιστική και ταχεία ποινική ανάκριση.

Οι συνέπειες για την Κύπρο της εποχής Αναστασιάδη είναι τεράστιες. Ο μόνος λογικός τρόπος να αποπαγιδευτεί η Κύπρος είναι η απαλλαγή από τα πρόσωπα που ταυτίστηκαν μαζί του. Η αναζήτηση πολιτικής διεξόδου θα γίνει αναπόφευκτα στις επικείμενες προεδρικές εκλογές το 2028.

Αυτή όντως μπορεί να αποδειχτεί η πιο σύντομη οδός, αλλά πολλά ζητήματα θα χρειαστεί να λεχθούν με το όνομά τους. Η έκταση της διαφθοράς στην Κύπρο είναι πασίγνωστη, μια παράμετρος που εμποδίζει και την επίλυση του Κυπριακού. Ο μακαρίτης Αρχιεπίσκοπος Χρυσόστομος ο Β’ κάποτε μίλησε γλαφυρά επικαλούμενος ιδιωτική συνομιλία με τον Αναστασιάδη: «Να κοιτάξεις, πρόεδρε, την οικονομία, αλλά να σταματήσουμε να κλέφτουμε όλοι, βάζω και τον εαυτό μου μέσα…» (κατάθεση στη διερευνητική επιτροπή για τα «χρυσά διαβατήρια», 25/1/2021). Σε μια άλλη στιγμή ειλικρίνειας (27/12/2020, «Πολίτης») ο Χρυσόστομος αποκάλυψε: «Ο Πρόεδρος σε συζητήσεις που είχαμε μου έλεγε πως έβλεπε τη λύση δύο κρατών και εγώ διαφώνησα έντονα μαζί του».

Πρόσφατα, με αφορμή την κυκλοφορία βιβλίου του, ο πρώην γενικός γραμματέας του ΑΚΕΛ, Αντρος Κυπριανού, πρόσθεσε (15/6) τη δική του φρέσκια μαρτυρία για το Κραν Μοντανά: «Ο τότε Ελληνας πρωθυπουργός Αλέξης Τσίπρας μου ανέφερε ότι ο Αναστασιάδης μιλούσε για τα οικονομικά οφέλη που αποκόμισε κατά την πρώτη πενταετία της διακυβέρνησής του και για τα ακόμη μεγαλύτερα κέρδη που υπολόγιζε ότι θα είχε κατά τη δεύτερη θητεία του».

Στην πικρή αυτή αλήθεια συγκλίνουν τα στοιχεία γύρω από τα σχεδόν 7.000 «χρυσά διαβατήρια» που ενέκρινε η κυβέρνηση Αναστασιάδη, τα μισά παράνομα και παράτυπα (έκθεση Νικολάτου).

Το έτος με ρεκόρ πωλήσεων ήταν το 2017, δηλαδή η χρονιά που κατέρρευσαν οι συνομιλίες στο Κραν Μοντανά!

«Το κύριο πρόβλημα δεν ήταν ο Ερντογάν και δεν ήταν ο Ακιντζί, αλλά ο Νότος του νησιού, γιατί δεν ήταν έτοιμος να κάνει το άλμα» σημείωσε ο τότε πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ (29/4/2024, συνέντευξη στο ΚΥΠΕ).

Γιατί τον επιλέξαμε

Μάλλον αυτός μας εξανάγκασε μετά τις τελευταίες αποκαλύψεις σε βάρος του, με αποτέλεσμα τώρα, στο τέλος του πολιτικού βίου του, να έχει καταφέρει να ταυτιστεί με τη σιωπηρή διχοτόμηση και την κατρακύλα στη διαφθορά!