Το κουτάβι πέθανε, αλλά ευτυχώς… δεν ενοχλήθηκαν οι λύκοι

Υπάρχουν στιγμές που η επιστήμη σηκώνει τα χέρια ψηλά. Όχι επειδή δεν έχει απαντήσεις, αλλά επειδή δυσκολεύεται να καταλάβει τι ακριβώς κάνουν ορισμένοι στο όνομά της.

Αφορμή αποτελεί το δημοσίευμα των «Νέων» για το κουτάβι που ζούσε με αγέλη λύκων στην Κεντρική Μακεδονία και πέθανε, ενώ ο ερευνητής που παρακολουθούσε την υπόθεση επέλεξε να μην παρέμβει για τη διάσωσή του.

Η ιστορία του μικρού λευκού κουταβιού, που βρέθηκε να συμβιώνει με αγέλη λύκων, συγκίνησε χιλιάδες ανθρώπους. Για περισσότερες από σαράντα ημέρες το ζώο καταγραφόταν να κινείται μαζί με τους λύκους, να παίζει με

Μέχρι που αρρώστησε.

Το κουτάβι εμφανίστηκε καταβεβλημένο, με έντονη διάρροια και σχεδόν ανίκανο να κινηθεί. Ο ερευνητής που παρακολουθούσε την αγέλη διαπίστωσε την κατάστασή του, κατέγραψε τις εικόνες και απαρίθμησε, μάλιστα, όλες τις πιθανές αιτίες: παράσιτα, βακτηριακή μόλυνση, αλλοιωμένη τροφή ή στρες.

Έλειπε μόνο μία μικρή, ασήμαντη λεπτομέρεια:

Να προσπαθήσει κάποιος να το σώσει.

Αλλά όχι. Εδώ μιλούσε η υψηλή επιστήμη της… αποστάσεως.

Το κουτάβι απομονώθηκε, έπεσε και δεν ξανασηκώθηκε. Λίγες ημέρες αργότερα βρέθηκε νεκρό στο ίδιο σημείο. Και κάπως έτσι η παρατήρηση ολοκληρώθηκε με απόλυτη επιτυχία: ο ασθενής πέθανε, αλλά τουλάχιστον δεν διαταράχθηκε το ερευνητικό πρωτόκολλο.

Μετά τον θάνατό του δεν συλλέχθηκε ούτε το νεκρό ζώο, επειδή είχε αρχίσει η αποσύνθεση και η προσέγγιση θα προκαλούσε «περιττή όχληση» στην οικογένεια των λύκων.

Κατανοητό.

Νεκρό κουτάβι: αποδεκτή απώλεια.

Ενόχληση λύκων: κόκκινη γραμμή.

Προφανώς, η φύση δεν πρέπει να διαταράσσεται. Εκτός από τις κάμερες, την καθημερινή παρακολούθηση και τις αναρτήσεις στα κοινωνικά δίκτυα. Αυτά μάλλον εντάσσονται οργανικά στο οικοσύστημα, όπως άλλωστε δείχνει και η διαρκής συζήτηση για τη διαχείριση των λύκων στην Ελλάδα.

Το καλύτερο, όμως, είναι ότι χωρίς εξετάσεις δεν μπορεί να προσδιοριστεί η αιτία του θανάτου. Απολύτως σωστό. Μόνο που εξετάσεις δεν έγιναν, επειδή το ζώο δεν περισυνελέγη.

Έτσι καταλήξαμε σε έναν επιστημονικό κύκλο άψογης λογικής:

Δεν γνωρίζουμε γιατί πέθανε, επειδή δεν εξετάστηκε.

Δεν εξετάστηκε, επειδή δεν το πλησιάσαμε.

Και δεν το πλησιάσαμε, επειδή δεν θέλαμε να ενοχλήσουμε τους λύκους.

Πραγματικά, ούτε ο Αϊνστάιν τέτοια αλληλουχία.

Ας ξεκαθαρίσουμε κάτι: το συγκεκριμένο ζώο δεν ήταν λύκος. Δεν ήταν ένα άγριο ζώο γεννημένο και προσαρμοσμένο στη φύση. Ήταν ένα οικόσιτο κουτάβι, πιθανότατα εγκαταλειμμένο ή χαμένο, το οποίο βρέθηκε από ανθρώπινη ευθύνη μέσα σε ένα περιβάλλον όπου οι πιθανότητες επιβίωσής του ήταν ελάχιστες.

Όταν, λοιπόν, ένα οικόσιτο ζώο βρίσκεται εμφανώς άρρωστο και ανήμπορο, η προσπάθεια διάσωσής του δεν αποτελεί «παρέμβαση στους κανόνες της φύσης». Αποτελεί στοιχειώδη υποχρέωση.

Βέβαια, η διάσωση έχει και ένα σοβαρό μειονέκτημα: μπορεί να χαλάσει την ιστορία.

Το κουτάβι ως «μέλος αγέλης λύκων» προσφέρει εικόνες, αναρτήσεις, συγκίνηση και μία σπάνια συμπεριφορική παρατήρηση. Το ίδιο κουτάβι μέσα σε ένα κλουβί μεταφοράς, καθ’ οδόν προς έναν κτηνίατρο, είναι σαφώς λιγότερο κινηματογραφικό.

Στο τέλος διαβάσαμε και το συγκινητικό «Καλό ταξίδι, μικρέ».

Ωραίο. Ποιητικό. Ανθρώπινο.

Ίσως, όμως, το μικρό να προτιμούσε λιγότερη ποίηση και λίγο ορό.

Λιγότερη φιλοσοφία για τη σκληρότητα της φύσης και μία τηλεφωνική κλήση σε κτηνίατρο ή φιλοζωική οργάνωση, όπως συμβαίνει σε περιπτώσεις άμεσης κινητοποίησης για τη διάσωση τραυματισμένου ζώου.

Λιγότερη επιστημονική παρατήρηση και περισσότερη ανθρώπινη αντίδραση.

Γιατί η φύση είναι πράγματι σκληρή. Το γνωρίζουμε.

Δεν χρειάζεται να γινόμαστε κι εμείς θεατές της μέχρι τέλους, μόνο και μόνο για να το επιβεβαιώσουμε.