Τριπλή κίνηση ματ

Η υπογραφή της αμυντικής συμφωνίας Ελλάδας – Ισραήλ για την «Ασπίδα του Αχιλλέα» αποτελεί στρατηγική κίνηση ματ, με τριπλό γεωπολιτικό και εσωτερικό αντίκτυπο, καθώς ανατρέπει ισορροπίες και απαντά ταυτόχρονα σε τρία διαφορετικά μέτωπα.

Πρώτα, φυσικά, στην Τουρκία. Το νέο πολυεπίπεδο αντιαεροπορικό, αντιβαλλιστικό και anti-drone σύστημα αεράμυνας της Ελλάδας περιορίζει δραστικά τα τουρκικά

πλεονεκτήματα, κυρίως στον τομέα των drones και των πυραύλων. Επιπλέον, στο ελάχιστα πιθανό ενδεχόμενο μιας πολεμικής σύγκρουσης, η γεωγραφική εγγύτητα με το Ισραήλ διασφαλίζει – εικάζω ότι προβλέπεται, ρητά ή σιωπηρά – την άμεση και απρόσκοπτη ροή στρατιωτικής υποστήριξης. Η Τουρκία επένδυσε επί χρόνια πρωτίστως σε επιθετικά οπλικά συστήματα, με αποτέλεσμα να εμφανίζει σημαντικότατες αδυναμίες στον τομέα της αεράμυνας. Και αν θελήσει τώρα να καλύψει το κενό, θα βρεθεί στην παράδοξη θέση να πρέπει να αγοράσει αντίστοιχη τεχνολογία από το Ισραήλ. Καταλαβαίνετε τον εκνευρισμό της.

Εκτός όμως από εκνευρισμό και ανησυχία, στην ηγεσία της γειτονικής χώρας επικρατεί και παγωμάρα. Η Αγκυρα βλέπει την Ανατολική Μεσόγειο και το Αιγαίο να «κλειδώνουν» από ένα αδιαπέραστο πλέγμα ισραηλινής τεχνολογίας. Η Τουρκία βρίσκεται κυριολεκτικά με την πλάτη στον τοίχο, αφού δεν είναι σε θέση να εμποδίσει τη στρατηγική και στρατιωτική συνεργασία της Ελλάδας με το Ισραήλ. Οπως έχω γράψει πολλές φορές, οι απειλές της γειτονικής χώρας κατά της Ελλάδας θα παραμείνουν αναγκαστικά, υπό τις υφιστάμενες συνθήκες στρατιωτικής και γεωστρατηγικής ισορροπίας, στα λόγια και στα χαρτιά.

Εντός των τειχών, η στενή συνεργασία της Ελλάδας με το Ισραήλ λειτουργεί αποδομητικά ως προς τα στερεότυπα του εγχώριου αντισημιτισμού, αναδεικνύοντας το Ισραήλ σε έναν από τους σημαντικότερους αμυντικούς εταίρους της χώρας. Η σύμπραξη με την ισραηλινή αμυντική βιομηχανία αποδεικνύει στην πράξη ότι τα στρατηγικά συμφέροντα των δύο κρατών μπορούν να συνδεθούν στενά. Παράλληλα, η συμμετοχή δεκαεννέα ελληνικών εταιρειών στο πρόγραμμα ενισχύει την εγχώρια αμυντική βιομηχανία και περιορίζει το έδαφος για ιδεολογικές προκαταλήψεις.

Η στρατιωτική συνεργασία με το Ισραήλ αποτελεί, τέλος, απάντηση και στον εγχώριο πολεμοχαρή υπερπατριωτισμό. Η «Ασπίδα του Αχιλλέα» είναι κατεξοχήν αποτρεπτικό και αμυντικό σύστημα: προστατεύει, δεν επιτίθεται. Στερεί έτσι το επιχείρημα από όσους επενδύουν στην πολεμική ρητορική και απαντά στη δημαγωγική κριτική των ακραίων στοιχείων ότι η χώρα παραμένει δήθεν απροστάτευτη, προσφέροντας πραγματική ασφάλεια αντί για κούφια λόγια. Η θωράκιση της χώρας γίνεται πλέον με βάση τη σύγχρονη τεχνολογία και τις διεθνείς συμμαχίες και όχι τον αναχρονιστικό και επικίνδυνο υπερπατριωτισμό.

Η χώρα είναι πλέον και θα παραμείνει, υπό τις συνθήκες που περιέγραψα, ασφαλής απέναντι στον «προαιώνιο εχθρό». Ο μόνος κίνδυνος, αν υπάρξει, θα προέλθει από το εσωτερικό. Τέτοιες ευκαιρίες περιμένουν οι γείτονες. Αναφέρομαι στο σενάριο της ακυβερνησίας, το οποίο στηρίζουν με πάθος κόμματα της αντιπολίτευσης και ετερόκλητα επιχειρηματικά και πολιτικά συμφέροντα. Στόχος όλων τους είναι ακριβώς εκείνος που εμπνεύστηκε τον επανεξοπλισμό της Ελλάδας, εκείνος που μέσα σε επτά χρόνια οδήγησε τη χώρα από τα Τάρταρα στη στρατιωτική ισορροπία και, σε ορισμένους τομείς, στην υπεροχή.

Θα μου πείτε: δεν βλέπουν τον επικρεμάμενο κίνδυνο όσοι επέλεξαν τη στρατηγική της ακυβερνησίας; Τον βλέπουν, αλλά έχουν άλλες προτεραιότητες. Το διατυπώνει πεντακάθαρα η ανακοίνωση της ΕΛΑΣ: «Προτεραιότητα για την ΕΛΑΣ παραμένει η προστασία της κοινωνίας, των εργαζομένων και των μικρομεσαίων επιχειρήσεων που στερούνται πόρους, την ώρα που δισεκατομμύρια κατευθύνονται εκτός χώρας χωρίς ουσιαστικό κοινοβουλευτικό έλεγχο». Δικές τους προτεραιότητες έχουν οι επιχειρηματίες και οι πικραμένοι κάθε κατηγορίας – προτεραιότητες που δεν τους αφήνουν, φαίνεται, περιθώριο να αναλογιστούν τις οδυνηρές εθνικές ήττες της Κύπρου και των Ιμίων.

Ο Μιχαήλ Πασχάλης είναι ομότιμος καθηγητής κλασικής φιλολογίας του Πανεπιστημίου Κρήτης