Τηλεφωνικό ραντεβού Γεραπετρίτη – Γουόλτς

Εντός της τρέχουσας εβδομάδας αναμένεται – εκτός απροόπτου – να πραγματοποιηθεί η τηλεφωνική συνομιλία μεταξύ του υπουργού Εξωτερικών Γιώργου Γεραπετρίτη και του συμβούλου Εθνικής Ασφαλείας των ΗΠΑ Μάικ Γουόλτς, η οποία είχε οδηγηθεί την 25η Μαρτίου σε αναβολή, στον απόηχο της γκάφας Γουόλτς με τη διαρροή των σχεδιασμών του αμερικανικού επιτελείου για επικείμενη στρατιωτική επιχείρηση εναντίον των Χούθι στην Υεμένη. Σε εκείνη τη χρονική

συγκυρία είχε προκριθεί η αναβολή της επικοινωνίας έως ότου ολοκληρωθεί η διαχείριση του ατυχούς συμβάντος, ενώ είχε παράλληλα γίνει σαφές πως «το τηλεφώνημα θα γίνει», και μάλιστα σύντομα. Την ίδια εκείνη μέρα, στο Στέιτ Ντιπάρτμεντ ο Μάρκο Ρούμπιο συναντούσε τον Χακάν Φιντάν και ο τούρκος σύμβουλος Εθνικής Ασφαλείας Ακίφ Τσαγκατάι Κιλίτς (ο οποίος συνόδευε στην Ουάσιγκτον τον τούρκο υπουργό Εξωτερικών) τον αμερικανό ομόλογό του Μάικ Γουόλτς, με δύο κυρίαρχα αιτήματα από πλευράς Αγκυρας: την εξασφάλιση πρόσκλησης του τούρκου προέδρου στον Λευκό Οίκο, ει δυνατόν εντός του Απριλίου, και την επανένταξη της Τουρκίας στο πρόγραμμα μαχητικών αεροσκαφών F-35, από το οποίο την είχε αφαιρέσει ο Ντόναλντ Τραμπ κατά τη διάρκεια της πρώτης θητείας του. Από τα όσα έγιναν γνωστά, βεβαίως, μετά το πέρας της συνάντησης Ρούμπιο – Φιντάν, οι προσδοκίες της Αγκυρας δεν ικανοποιήθηκαν, ενώ η μοναδική σχετική αναφορά μιλούσε απλώς για «δέσμευση» των δύο πλευρών «για την άρση των εμποδίων στην αμυντική συνεργασία», την ώρα που, επιπλέον, ο αμερικανός ΥΠΕΞ εξέφραζε την ανησυχία του για τις συλλήψεις και τις διαδηλώσεις στην Τουρκία μετά τη σύλληψη Ιμάμογλου.

Η σχέση Ελλάδας – ΗΠΑ

Σύμφωνα με πληροφορίες, η ατζέντα της επικείμενης τηλεφωνικής συζήτησης μεταξύ Γεραπετρίτη και Γουόλτς θα περιλαμβάνει μια σειρά από θέματα κομβικής σημασίας για τον γεωπολιτικό βηματισμό της χώρας μας, τα οποία είχαν ήδη τεθεί επί τάπητος ως ζητήματα «αμοιβαίου ενδιαφέροντος» για τη στρατηγική σχέση Ελλάδας – ΗΠΑ κατά τη συνάντηση που είχε ο Γιώργος Γεραπετρίτης με τον αμερικανό ομόλογό του στο Στέιτ Ντιπάρτμεντ, περίπου έναν μήνα πριν από το αντίστοιχο τετ α τετ Φιντάν – Ρούμπιο. Στην κορυφή της ατζέντας Γεραπετρίτη – Γουόλτς θα βρεθεί η αμυντική συνεργασία των δύο χωρών, για την οποία είχε συμφωνηθεί από τον Φεβρουάριο η ενίσχυσή της, με τον αμερικανό ΥΠΕΞ να υπογραμμίζει τότε τον ρόλο της Ελλάδας ως αξιόπιστου συμμάχου του ΝΑΤΟ. Το ζήτημα του τουρκικού αιτήματος για επανένταξη στα F-35 δεν αποκλείεται να τεθεί από τη μία ή την άλλη πλευρά, παρότι η Αθήνα δείχνει να μην ανησυχεί, προσώρας, για μια τέτοια εξέλιξη, καθώς φαίνεται να γνωρίζει πως πρόκειται για θέμα που «δεν είναι εύκολο να προχωρήσει» και για το οποίο ήδη έχουν γίνει «προληπτικές κινήσεις» από τους ελληνοαμερικανούς βουλευτές στο Κογκρέσο. Η βεντάλια του Μεταναστευτικού (επί του οποίου οι κυβερνήσεις Ελλάδας – ΗΠΑ δείχνουν επί του παρόντος να συμφωνούν) αναμένεται επίσης να ανοίξει, ενώ και ο ρόλος της Ελλάδας ως πυλώνα σταθερότητας στην ευρύτερη περιοχή θα αποτελέσει βασικό αντικείμενο των ελληνοαμερικανικών διαβουλεύσεων. Ιδίως υπό το πρίσμα των εν εξελίξει κρίσεων στη Μέση Ανατολή, με έμφαση στη Συρία, καθώς και στο μέτωπο Ουκρανίας – Ρωσίας.

Ηλεκτρική διασύνδεση

Στη συνομιλία Γεραπετρίτη – Γουόλτς ειδικό βάρος αναμένεται να δοθεί στον κρίσιμο, για την Ελλάδα και την περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου, τομέα της ενεργειακής ασφάλειας, στο πλαίσιο και της αναθέρμανσης του συμμαχικού σχήματος Ελλάδας – Κύπρου – Ισραήλ, με την ομπρέλα (και τις πρόσθετες εγγυήσεις ασφαλείας) των ΗΠΑ και με το βλέμμα στραμμένο στη συνέχιση των ερευνών για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου, ένα έργο με σημαντικά οφέλη και για το Ισραήλ. Στη λογική αυτή, εξάλλου, εντάσσεται και η χθεσινή τηλεφωνική επικοινωνία του έλληνα υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρου Παπασταύρου με τον υπουργό Εσωτερικών και πρόεδρο του Εθνικού Συμβουλίου Ενέργειας των ΗΠΑ Νταγκ Μπέργκαμ, κατά τη διάρκεια της οποίας δόθηκε έμφαση στην αποδοχή από την ελληνική κυβέρνηση του ενδιαφέροντος που εκφράστηκε από τον αμερικανικό ενεργειακό κολοσσό Chevron για τα θαλάσσια οικόπεδα νοτίως της Κρήτης. Κίνηση με την οποία, επιπλέον, αναγνωρίζεται έμπρακτα η ελληνική ΑΟΖ στην περιοχή και δημιουργείται διπλωματικό τετελεσμένο έναντι του ανυπόστατου τουρκολιβυκού μνημονίου. Ακόμη ένα θέμα που αναμένεται να συζητήσουν Γεραπετρίτης και Γουόλτς είναι ο συντονισμός για την ενίσχυση της αλληλεπίδρασής Ελλάδας – ΗΠΑ εντός του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ, ενόψει και της ελληνικής προεδρίας κατά τον μήνα Μάιο.