Πολιτισμός της [μη]ντροπής

Η Ελλάδα ζει ως χώρα – αιώνες τώρα – με τους μύθους της. Στην πορεία και τα επιμέρους συστήματα (πολιτικό, κοινωνικό, πολιτισμικό, οικονομικό, ακαδημαϊκό, πνευματικό κ.λπ.) έχουν επενδύσει στους δικούς τους μύθους.

Στο τέλος και ο κάθε Eλληνας διαμόρφωσε τον μύθο που του ταιριάζει καλύτερα, έχει «απο-κλειστεί» μέσα σ’ αυτόν, αρνείται να απο-δεχτεί τον μύθο του πλαϊνού του και – κυρίως – φοβάται να ζήσει έξω από τα πλαίσια του μύθου του.

Μύθοι και μυθεύματα, ιδεοληψίες και προκαταλήψεις, παραμορφωτικοί αντικατοπτρισμοί

και οράματα πεπρωμένου, αυταπάτες και ψευδαισθήσεις έχουν σκλαβώσει την ψυχή και περιορίσει το πνεύμα του Νεοέλληνα σε βαθμό που να μην μπορεί να συνειδητοποιήσει ποιος πράγματι είναι.

Είμαστε Ζορμπάδες αλλά στην πρώτη αναποδιά παθαίνουμε κατάθλιψη ή αυτοκτονούμε.

Είμαστε αντιρρησίες αλλά δεν αρνούμαστε τις πελατειακές σχέσεις με την εξουσία.

Είμαστε «αριστεροί» αλλά «βάζουμε τα μέσα για μία διευκόλυνση».

Είμαστε οικολόγοι αλλά χτίσαμε αυθαίρετο.

Είμαστε και δεν είμαστε (ταυτόχρονα και για τα πάντα).

Μύθοι που γεννάνε ψέματα και αυτά με τη σειρά τους μας οδηγούν στο να ζούμε άλλη ζωή από αυτήν που θα ‘πρεπε ή που θα μας άξιζε.

Συνεχίζουμε να πιστεύουμε στον ετεροχρονισμό και τον ετεροκαθορισμό του μέλλοντός μας και να κυνηγάμε χίμαιρες ανα-συγκρότησης και αν-όρθωσης χωρίς όμως να αφιστάμεθα των εμμονών για ιστορική δικαίωση.

Οι περισσότεροι «γεννημένοι» για τα εύκολα και «λουφαδόροι» στα δύσκολα. Από την κουλτούρα του Κολωνακίου στην υποκουλτούρα της λαϊκότητας κι από την ιδεολογική καθαρότητα (;) στη ρεαλιστική «αντι-ηρωικότητα» των αναγκαίων προσαρμογών.

Αυτό το γενικευμένο φαινόμενο σε όλη την πολιτική τάξη [από την κορυφή ως τη βάση] πώς άραγε το ερμηνεύουν οι παραμυθάδες;

Oλοι ντρέπονται για κάποιον ή για κάτι. Αλλοι για κάποιον υπουργό, άλλοι για κάποιον ακαδημαïκό, άλλοι για κάποιον καλλιτέχνη.

Σπανίως όμως ο Eλληνας ντρέπεται για τον εαυτό του.

Δεν ντρέπεται ο/η πολιτικός που πουλάει φούμαρα και μεταξωτές κορδέλες ή αιώνια σωτηρία.

Δεν ντρέπεται ο κομματικός που πουλάει ιδεολογικά ψεύδη και δημιουργεί «εσωτερικούς εχθρούς».

Δεν ντρέπεται ο διανοούμενος που πουλάει τη γνώση του για μια θεσούλα εξουσίας.

Δεν ντρέπεται ο δάσκαλος που πουλάει βαθμούς έναντι «ιδιαιτέρων μαθημάτων».

Δεν ντρέπεται ο γιατρός που πουλάει θεραπεία μόνο με «φακελάκι».

Δεν ντρέπεται ο δημοσιογράφος που πουλάει «πληροφορία» εν γνώσει της αναλήθειας.

Δεν ντρέπεται ο αστυνομικός που πουλάει «προστασία» σε παρανόμους.

Δεν ντρέπεται ο δήμαρχος που πουλάει ρουσφέτια για λίγες ψήφους.

Δεν ντρέπεται ο παπάς που πουλάει «προφητείες» μαζί με το αντί-δωρο.

Δεν ντρέπεται ο επιχειρηματίας που πουλάει την ασφάλεια των εργαζομένων για το κέρδος του.

Ουδείς ντρέπεται γιατί άπαντες αισθάνονται δικαιολογημένοι [ίσως και «νομιμοποιημένοι»] αφού ΟΛΟΙ κάνουν το ίδιο.

Η Ελλάδα εκτός από το ότι δεν πέρασε τον Διαφωτισμό, δυστυχώς δεν έχει κατανοήσει την αξία του πολιτισμού της Αιδούς.

Μ‘ αυτά και μ’ αυτά, κι ενώ η Πατρίδα συνεχίζει την ανέμελη χειμερινή νάρκη μέσα στις παγωμένες φοβίες που έρχονται από παντού, μερικοί εξακολουθούν να πιστεύουν ότι δεν ακούγονται φωνές απελπισμένων αλλά κραυγές χαράς γιατί ο Οδυσσέας γυρνάει, επιτέλους [sic], από την Τροία στην Ιθάκη [του].

Πάντοτε ανιστόρητοι και πάντοτε πεπλανημένοι.

Ο Γιάννης Πανούσης είναι πρώην υπουργός