Οι απολογίες που «δείχνουν» Καραμανλή

Αποκαλυπτικές για τον ρόλο και τις παραλείψεις της πολιτικής ηγεσίας του υπουργείου Μεταφορών, που φαίνεται πως είχε πλήρη γνώση για την κατάσταση του σιδηροδρομικού δικτύου και τους κινδύνους για την ασφάλειά του, είναι οι απολογίες των δύο διωκόμενων στελεχών του υπουργείου στον εφέτη – ειδικό ανακριτή Σωτήρη Μπακαΐμη, ο οποίος διενεργεί την έρευνα για την τραγωδία των Τεμπών, δείχνοντας ως υπεύθυνο για τις παραλείψεις τον πρώην υπουργό Μεταφορών, όπως προκύπτει από το υλικό της δικογραφίας που βρίσκεται ήδη στη Βουλή.

Οι

δύο κατηγορούμενοι, μετά την εξέταση των οποίων επί της ουσίας άνοιξε ο δρόμος για τη διερεύνηση τυχόν ποινικών ευθυνών για τον πρώην υπουργό Μεταφορών Κώστα Αχ. Καραμανλή, απολογήθηκαν με πολυσέλιδα υπομνήματα – περίπου 100 σελίδες το καθένα – και εισέφεραν κρίσιμα, όπως αποδείχθηκε, έγγραφα. Στις απολογίες τους αρνήθηκαν οποιαδήποτε δική τους ευθύνη και με συγκεκριμένα στοιχεία θέλησαν να καταδείξουν λεπτομερώς δύο πράγματα: πρώτον ότι η ηγεσία του υπουργείου Μεταφορών σε ανύποπτο χρόνο, πολύ καιρό πριν από το τραγικό σιδηροδρομικό δυστύχημα, είχε ενημερωθεί αρμοδίως για τα κενά και τις ελλείψεις στον σιδηρόδρομο και δεύτερον ότι παρά τις επανειλημμένες ενημερώσεις, αντί άλλης απάντησης, εισέπρατταν «μηδενική αντίδραση».

Ετσι, τώρα, από τη μελέτη των στοιχείων της δικογραφίας και την αξιολόγηση του περιεχομένου των εγγράφων που έχουν φτάσει στη Βουλή, θα καθοριστεί και το πεδίο της αναζήτησης τυχόν ποινικών ευθυνών για τον πρώην υπουργό Μεταφορών καθώς και το ερευνώμενο αδίκημα, αν δηλαδή θα είναι το ίδιο κακούργημα της διατάραξης ασφάλειας συγκοινωνιών που αντιμετωπίζουν ήδη και τα συγκεκριμένα μη πολιτικά πρόσωπα, τα οποία κατείχαν κατώτερες στην ιεραρχία του υπουργείου θέσεις.

Στα απολογητικά υπομνήματα των δύο διωκόμενων στελεχών του υπουργείου καταδεικνύεται: πρώτον, ότι η ηγεσία του υπουργείου Μεταφορών, πολύ καιρό πριν από τα Τέμπη, είχε ενημερωθεί για τα κενά στον σιδηρόδρομο και, δεύτερον, ότι παρά τις επανειλημμένες ενημερώσεις, υπήρξε «μηδενική αντίδραση»

Σε έγγραφο με ημερομηνία 7 Μαΐου 2021 και με πρώτο παραλήπτη τον τότε υπουργό Μεταφορών Κώστα Αχ. Καραμανλή, ο τότε πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος του ΟΣΕ ενημέρωνε την πολιτική ηγεσία με στοιχεία για την αναγκαιότητα της κατεπείγουσας διαδικασίας προσλήψεων ανθρώπινου δυναμικού του ΟΣΕ

Από το περιεχόμενο των απολογιών προκύπτει ότι και οι δύο κατηγορούμενοι δείχνουν ως υπεύθυνη για τις παραλείψεις, που αιτιωδώς συνδέονται με την υπόθεση των Τεμπών, την πολιτική ηγεσία του υπουργείου Μεταφορών, η οποία, αν και εκ του νόμου είχε την ευχέρεια να προχωρήσει στη λήψη κάθε αναγκαίου μέτρου για την ασφαλή και εύρυθμη λειτουργία του σιδηροδρόμου, εντούτοις δεν άκουσε κανένα από τα καμπανάκια που χτυπούσαν περίπου δύο χρόνια πριν από την τραγωδία. Για τον λόγο αυτό, εξάλλου, με βάση τις δικές τους απολογίες και τα έγγραφα που κατέθεσαν, ο ανακριτής διαβίβασε τη δικογραφία στη Βουλή, σηματοδοτώντας διαδικασίες σε κοινοβουλευτικό και δικαστικό επίπεδο.

«Η ανάγκη πρόσληψης ανθρώπινου δυναμικού στον ΟΣΕ είναι άμεση και επιτακτική. Η καθυστέρησή της επιβαρύνει το ήδη υφιστάμενο θέμα εύρυθμης λειτουργίας και κυρίως ασφάλειας του ελληνικού σιδηροδρομικού δικτύου. Συνεπώς, η επίτευξή της θα πρέπει να δρομολογηθεί με ταχύτατες διαδικασίες εξαίρεσης από τη διαδικασία του ΑΣΕΠ και με τροπολογία παρόμοια αυτών του ΟΣΥ και της ΣΤΑΣΥ και σε κάθε περίπτωση να έχει ολοκληρωθεί πριν από τις 31 Οκτωβρίου του τρέχοντος έτους», όπως ρητά αναφέρεται σε έγγραφο με ημερομηνία 7 Μαΐου 2021 και πρώτο παραλήπτη τον τότε υπουργό Μεταφορών Κώστα Αχ. Καραμανλή. Αποστολέας μάλιστα του επίμαχου εγγράφου, όπως προκύπτει από το επίσημο έγγραφο της δικογραφίας, είναι ο τότε πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος του ΟΣΕ, ο οποίος στο πλαίσιο των καθηκόντων του ενημέρωσε την πολιτική ηγεσία με στοιχεία για την αναγκαιότητα της κατεπείγουσας διαδικασίας προσλήψεων ανθρώπινου δυναμικού του ΟΣΕ.

Χαρακτηριστικό είναι, επίσης, ότι στο ίδιο έγγραφο, που είχε προηγηθεί των ενημερωτικών σημειωμάτων τα οποία απεστάλησαν προς την πολιτική ηγεσία λίγους μήνες αργότερα, τον Σεπτέμβριο του 2021, έθεταν και άλλα ζητήματα εκτός της ασφάλειας του σιδηροδρομικού δικτύου. Σε αυτό αναφερόταν, μεταξύ άλλων: «Εκτός των θεμάτων ασφαλείας, η πρόσληψη του προτεινόμενου προσωπικού θα οδηγήσει σε βελτίωση της παροχής υπηρεσιών και των αποδόσεων του δικτύου. Ενδεικτικά αναφέρεται πως εφόσον η πρόταση υλοποιηθεί στο ακέραιο και ανεξαρτήτως της ολοκλήρωσης των έργων υποδομών στο δίκτυο η διάρκεια της διαδρομής Αθήνα – Θεσσαλονίκη εντός ενός έτους από τον χρόνο υλοποίησης των προσλήψεων θα μειωθεί από 4 ώρες και 15 λεπτά που είναι σήμερα σε 3 ώρες και 40 λεπτά, ενώ παράλληλα θα οδηγήσει σε αύξηση της χωρητικότητας και κατά συνέπεια των εσόδων του Οργανισμού. Αντιθέτως, εάν δεν υλοποιηθεί το παρόν αίτημα, είναι δεδομένο ότι ο Οργανισμός θα οδηγηθεί σε περαιτέρω μείωση των δρομολογίων λόγω μείωσης της χωρητικότητας, με αρνητικά αποτελέσματα στην ενίσχυση των εμπορευματικών και επιβατικών μεταφορών».

Επιπλέον, έθεταν και συγκεκριμένες προϋποθέσεις για τις προσλήψεις του προσωπικού, που όμως ποτέ δεν έγιναν. «Εφόσον οι προσλήψεις αυτές υλοποιηθούν, θα πρέπει η διαδικασία να δρομολογηθεί από τον ίδιο τον Οργανισμό, ώστε να ληφθούν σοβαρά υπόψη τα εξής χαρακτηριστικά:

n Εντοπιότητας των εργαζομένων σε συνάρτηση με τις ανάγκες.

n Ηλικίας των εργαζομένων.

n Κατάρτισης των εργαζομένων.

n Εργασιακής ικανότητας των εργαζομένων». Και κατέληγαν με την επισήμανση ότι «στην περίπτωση που τα παραπάνω κριτήρια δεν ληφθούν υπόψη η αποτελεσματικότητα του εγχειρήματος τίθεται εν αμφιβόλω».

Kαμία αντίδραση

Παρά το… τείχος σιωπής, οι υπηρεσίες συνέχιζαν να ενημερώνουν την πολιτική ηγεσία που είχε εκ του νόμου την αρμοδιότητα να αλλάξει τα δεδομένα στη λειτουργία του δικτύου των σιδηροδρόμων.

Οπως έγραψαν και «ΤΑ ΝΕΑ», η Διεύθυνση Σιδηροδρομικών Μεταφορών είχε συντάξει δύο ενημερωτικά σημειώματα προς την τότε πολιτική ηγεσία του υπουργείου, με τα οποία είχε εκθέσει αναλυτικά τα προβλήματα της χρηματοδότησης του ΟΣΕ και του μειωμένου προσωπικού καθώς και τους κινδύνους που δυνητικά και οι δύο αυτοί παράγοντες μπορούσαν να προκαλέσουν. Ωστόσο, σε κανένα από αυτά τα ενημερωτικά σημειώματα που υποβλήθηκαν απευθείας στην πολιτική ηγεσία, με πρώτο παραλήπτη τον τότε υπουργό Μεταφορών Κώστα Αχ. Καραμανλή, δεν υπήρξε καμία αντίδραση.