Νέες ταχύτητες στις σχέσεις Ελλάδας – ΗΠΑ

Το κοινό μέλλον δύο χωρών που «μιλούν την ίδια γλώσσα», όπως επεσήμανε πρόσφατα ο Σταύρος Παπασταύρου, όσον αφορά την πράσινη μετάβαση και την ενεργειακή ασφάλεια σκιαγράφησε με ακρίβεια η Κίμπερλι Γκίλφοϊλ μέσα από το πρώτο της βοντεοσκοπημένο μήνυμα, μέσω του οποίου χαρακτήρισε την Ελλάδα – για πολλοστή φορά εντός ολίγων ημερών – «αξιόπιστο σύμμαχο και ζωτικό εταίρο».

Σύμφωνα με την αμερικανίδα πρεσβευτή, οι μεγάλες προκλήσεις που θα αντιμετωπίσουν

από κοινού Αθήνα και Ουάσιγκτον αφορούν την επέκταση της ενεργειακής συνεργασίας, την ενίσχυση της περιφερειακής ασφάλειας, την εμβάθυνση των εμπορικών και επενδυτικών δεσμών και το άνοιγμα νέων δρόμων για την καινοτομία. Βασικές στοχεύσεις της θητείας της άλλωστε είναι αφενός η ενδυνάμωση της φιλίας μεταξύ των δύο εθνών και η «συγγραφή του επόμενου μεγάλου κεφαλαίου της συνεργασίας των ΗΠΑ με την Ελλάδα».

Πράγματι, οι πρώτες τρεις εβδομάδες της παρουσίας της Γκίλφοϊλ στην Αθήνα υπήρξαν πυκνές από πλευράς γεγονότων ενώ σε ό,τι έχει έως τώρα επιτευχθεί από πλευράς σημαντικών ενεργειακών (κυρίως) συμφωνιών, καταλυτικό ρόλο έχει παίξει και η θέση ετοιμότητας στην οποία βρισκόταν η Ελλάδα κατά την άφιξη της νέας πρεσβευτού των ΗΠΑ, η παρουσία της οποίας ήδη κάνει τη διαφορά του «πριν» και του «μετά» – σε όρους ελληνοαμερικανικών «παραδοτέων» – ηχηρά αισθητή.

Μετά τις αφίξεις – ρεκόρ αμερικανών υπουργών στην ελληνική πρωτεύουσα στο πλαίσιο της P -TEC, στο περιθώριο της οποίας αναβίωσε και το ενεργειακό σχήμα συνεργασίας «3+1» μεταξύ Ελλάδας, Κύπρου, Ισραήλ και ΗΠΑ, τα διπλωματικά επιτελεία σε Αθήνα και Ουάσιγκτον εργάζονται πυρετωδώς για δύο κρίσιμα ορόσημα. Το πρώτο αφορά στην επικείμενη επίσκεψη Ρούμπιο ενόψει του 6ου γύρου Στρατηγικού Διαλόγου Ελλάδας – ΗΠΑ, για τον οποίο έχει εργαστεί προπαρασκευαστικά τόσο η υφυπουργός Εξωτερικών, Αλεξάνδρα Παπαδοπούλου όσο και ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης, ο οποίος συνεργάζεται στενά επ’ αυτού με την Κίμπερλι Γκίλφοϊλ, ενώ σχετικές συζητήσεις είχε προσφάτως και με τον αναπληρωτή υπουργό Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάικλ Ρήγας.

Ο χρόνος άφιξης του Μάρκο Ρούμπιο στην Αθήνα δεν έχει αποσαφηνιστεί προσώρας, ωστόσο, σύμφωνα με πληροφορίες, ο έλληνας ΥΠΕΞ αναμένεται να υποδεχθεί τον αμερικανό ομόλογό του κατά πάσα πιθανότητα εντός των επόμενων τριών μηνών. Το συγκεκριμένο τετ α τετ κρίνεται κρίσιμο και για έναν επιπλέον λόγο που δεν είναι άλλος από την προετοιμασία της πρώτης επίσημης συνάντησης του έλληνα πρωθυπουργού με τον αμερικανό πρόεδρο στη δεύτερη θητεία Τραμπ στο τιμόνι των ΗΠΑ.

Ο ίδιος ο Κυριάκος Μητσοτάκης τοποθέτησε τη συγκεκριμένη συνάντηση με τον Ντόναλντ Τραμπ χρονικά σε «κάποια στιγμή σύντομα», γεγονός που καταδεικνύει πως οι διαβουλεύσεις μεταξύ των δύο πλευρών βρίσκονται σε στάδιο προχωρημένο. Σημαντικό ρόλο σε αυτήν τη νέα εποχή στις σχέσεις Ελλάδας – ΗΠΑ, που μένει να απιοτυπωθεί και σε επίπεδο ηγετών (καθώς οι ΥΠΕΞ έχουν ήδη συναντηθεί στο Στέιτ Ντιπάρτμεντ αμέσως μετά την ορκωμοσία Τραμπ), διαδραματίζει η παρουσία της Κίμπερλι Γκίλφοϊλ η οποία διαθέτει το «ατού» της άμεσης πρόσβασης στον αμερικανό πρόεδρο. Δεν αποκλείεται δε, σε συνεννόηση με τον αμερικανό ΥΠΕΞ, Μητσοτάκης και Τραμπ να συναντηθούν σε πρώτη φάση στο Νταβός τον Ιανουάριο στο περιθώριο του Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ, προτού «κλειδώσει» είτε η πρόσκληση Τραμπ στην Αθήνα για την οποία μίλησε η Κίμπερλι Γκίλφοϊλ, είτε η επίσκεψη Μητσοτάκη στον Λευκό Οίκο υπό την ιδιότητα του ηγέτη μιας χώρας που, σύμφωνα με την ίδια την αμερικανίδα πρεσβευτή, αποτελεί πλέον για τις ΗΠΑ «παίκτη πρώτης γραμμής».

Ελλάδα και ΗΠΑ θα συνεχίσουν να συνεργάζονται στενά παράγοντας απτά αποτελέσματα προς όφελος της ευρύτερης περιοχής με ορατό σημείο στον ορίζοντα την άνοιξη όταν και θα συνεδριάσουν εκ νέου οι υπουργοί Ενέργειας του σχήματος «3+1» στην Ουάσιγκτον, δίνοντας νέα ώθηση σε ενεργειακά πρότζεκτ (GSI, IMEC, EastMed κ.ά.) που θα εδραιώσουν έτι περαιτέρω την ενεργειακή ασφάλεια και την ευημερία στην περιοχή.

Διπλωματικές πηγές αναδεικνύουν εμφατικά τη γεωπολιτική σημασία της υπογραφής συμφωνίας με την Ουκρανία, που αναβαθμίζει στην πράξη την Ελλάδα, καθώς και την προοπτική που αποκτά ο GSI μέσω του αμερικανικού ενδιαφέροντος που εκδήλωσαν για επένδυση στο «καλώδιο», το οποίο θα συμβάλλει στην αναμόρφωση του ενεργειακού χάρτη της περιοχής που βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη, με την Ελλάδα σε ρόλο ρυθμιστικό και κυρίαρχο.