Μαρτυρολόγιο Στατιστικής

Κάθε κλάδος δικαιούται προστάτη άγιο. Στο μείζον αυτό θέμα, η Στατιστική μειονεκτεί.  Σύμφωνα με τη Wikipedia, χρέη εκτελεί ο Άγιος Ουβέρτος της Λιέγης (656-727), παράλληλα, όμως, με τους κυνηγούς. Ο Άγιος αυτός φέρεται ότι έλυσε μαθηματικό πρόβλημα που διάλεξε ο ίδιος ο Διάβολος. Εκτός και αν σχετίζεται με το ότι το ελάφι του Αγίου είναι το σήμα στα μπουκάλια του λικέρ Jägermeister – πικρό και μεθυστικό. Αλλοι προκρίνουν την Αγία Βαρβάρα του πυροβολικού, αφού και η Στατιστική είναι στοχαστική διαδικασία. Καιρός

για αναστελέχωση;

Ο πιο σίγουρος δρόμος προς την αγιοσύνη είναι η στοχοποίηση και η μαρτυρική καρτερία. Οταν κάποιος εμμένει στο σωστό, και αγνοεί τις πιέσεις της εξουσίας για να το μεταβάλει. Αυτό έκαναν οι Χριστιανοί μάρτυρες του 3ου αιώνα. Ετσι και επιστήμονες στην Αναγέννηση, με την εξαίρεση του Γαλιλαίου. Στις μέρες μας, τον ρόλο έχουν αναλάβει οι στατιστικοί, τουλάχιστον όσοι υπολογίζουν επίσημα στατιστικά στοιχεία.

Ο Στάλιν απογοητεύτηκε από την απογραφή πληθυσμού του 1937 (υστερούσε του ιδανικού κατά 18 εκατ.), και έτσι φρόντισε να τυφεκιστεί ο Olimpiy Kvitkin. Κάτι αντίστοιχο πρέπει να έγινε και στην Κίνα την εποχή του Μεγάλου Αλματος τέλη του 1950. Φημολογείται ότι σε αυταρχικές χώρες σημαντική παράμετρος  για τον υπολογισμό δεικτών είναι απειλές για την ακεραιότητα του προσωπικού και των οικογενειών τους.

Η φιλοδοξία των κυβερνήσεων να καθοδηγούν την οικονομία πολλαπλασίασε τις τριβές μεταξύ της εξουσίας και των υπεύθυνων για την καταγραφή της οικονομικής δραστηριότητας. Το 2025 ο πρόεδρος Τραμπ απέλυσε την Erika McEntarfer από την υπηρεσία που υπολογίζει τον τιμάριθμο και τις στατιστικές απασχόλησης, επειδή τα νούμερα τον απογοήτευσαν.

Αυτό δεν ήταν τίποτε μπροστά στα τραβήγματα της Graciella Bevacqua, υπεύθυνης για  τον  τιμάριθμο στην Αργεντινή το 2006. Η κυβέρνηση τότε την πίεζε να συμμορφώνει το δείγμα της, ή τουλάχιστον  να στρογγυλοποιεί τον μηνιαίο τιμάριθμο λιγάκι προς τα κάτω («τι ψυχή έχει ένα μηνιαίο 0,1%;»).

Ηταν πατριωτικό καθήκον να υποκύψει. Λίγοι υπολογισμοί βέβαια αποδεικνύουν ότι η μικρή προσαρμογή μειώνει τον ετήσιο πληθωρισμό στο μισό (12% αντί του πραγματικού 25%). Η Bevacqua αρνήθηκε, κατηγορήθηκε ψευδώς για υπεξαίρεση, έχασε τη δουλειά της και βρέθηκε να εργάζεται ως βιβλιοθηκάριος.  Αλλά, ακόμη και στον Καναδά, κατά τα λοιπά στατιστικό υπόδειγμα, χρειάστηκαν δύο παραιτήσεις επικεφαλής της στατιστικής υπηρεσίας, πριν τελικά  επικρατήσει η δεοντολογία.

Στο διεθνές στατιστικό μαρτυρολόγιο δεσπόζει πλέον ο Ανδρέας Γεωργίου. Η διάρκεια των διώξεων που υπέστη ξεπέρασε κάθε προηγούμενο. Εχει γίνει σύμβολο για στατιστικούς σε όλο τον κόσμο: σχετικά ψηφίσματα είχαν επανειλημμένα δημοσιευτεί από το Διεθνές Στατιστικό Ινστιτούτο, την Αμερικανική Ενωση Στατιστικής και τη Βασιλική Στατιστική Εταιρεία της Βρετανίας, μεταξύ άλλων.

Η διαφορά της περίπτωσης Γεωργίου ήταν ότι καταλήγει με πανηγυρική δικαίωση: την απόφαση του Αρείου Πάγου του 2026. Η απόφαση αυτή αποστομώνει όσους κατηγορούσαν τον Γεωργίου και εκθέτει όσους σιωπούσαν φοβούμενοι πολιτικό κόστος. Αποτελεί και θρίαμβο της Λογικής, αποκαθιστώντας τη σχέση αιτίου και αιτιατού: η στατιστική καταγραφή δεν δημιούργησε την κρίση, απλώς την τεκμηρίωσε.  Αν είχαμε περισσότερους σαν εκείνον, η πορεία της χώρας θα ήταν διαφορετική.

Για να ανακηρυχθεί κάποιος Αγιος, απαιτείται εκτός του μαρτυρίου και η παραγωγή θαύματος. Τον μάρτυρα τον αποκτήσαμε. Περιμένουμε ακόμη το θαύμα.

Ο Πλάτων Τήνιος είναι οικονομολόγος, ομότιμος καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Πειραιά

Keywords
Τυχαία Θέματα