Δασμοί: Μπρα-ντε-φερ χωρίς αύριο ΗΠΑ, Κίνας και ΕΕ

Το «παζάρι» στους διαδρόμους και τα παρασκήνια του διεθνούς εμπορίου κορυφώνεται. Οι δασμοί, οι απειλές και οι εκβιασμοί του Ντόναλντ Τραμπ, που έχουν στόχο τόσο τους συμμάχους όσο και τους εχθρούς των Ηνωμένων Πολιτειών, έχουν προσδώσει στις εξελίξεις έναν κυριολεκτικά φρενήρη ρυθμό, με αποτέλεσμα τα δεδομένα να αλλάζουν καθημερινά και οι ανατροπές να έχουν γίνει συνήθεια.

Σε αυτό το φόντο, η Ευρωπαϊκή Ένωση – που μοιάζει να βρίσκεται ανάμεσα σε διασταυρούμενα πυρά – τρέχει να προλάβει και τα επιτελεία της «ιδρώνουν» προκειμένου να είναι όσο το δυνατό καλύτερα προετοιμασμένα για όλα τα ενδεχόμενα. Η επίσκεψη των προέδρων της Κομισιόν και του Συμβουλίου στην Ιαπωνία και αμέσως μετά στην Κίνα, καθώς και η εντατική επεξεργασία των αντιμέτρων που θα εφαρμοστούν σε περίπτωση που δεν επέλθει συμφωνία με τις ΗΠΑ ως την 1η Αυγούστου (τότε λήγει το τελεσίγραφο του Τραμπ), μαρτυρούν του λόγου το αληθές.

Η αλήθεια, βεβαίως, είναι ότι ελάχιστοι στην Ευρώπη προκρίνουν το σενάριο μιας κατά μέτωπο σύγκρουσης με την Αμερική σε αυτό το επίπεδο. Πέρα από τους (συνηθισμένους πλέον) λεονταρισμούς του Εμανουέλ Μακρόν, τόσο η Γερμανία όσο και οι περισσότεροι άλλοι εταίροι έχουν διαμηνύσει πως προτιμούν ένα αξιοπρεπή συμβιβασμό, έστω κι αν αυτός σημαίνει πως πρέπει να κάνουν αρκετές και ενδεχομένως επώδυνες παραχωρήσεις.

Ίσως δεν είναι τυχαίο το ρεπορτάζ των Financial Times που θέλει τις δύο πλευρές να βρίσκονται κοντά σε συμφωνία, πριν εκπνεύσει το τελεσίγραφο. Μια συμφωνία η οποία θα μεταφράζεται, σύμφωνα με τις πληροφορίες της εφημερίδας, σε οριζόντιους δασμούς της τάξης του 15% για τα περισσότερα ευρωπαϊκά προϊόντα τα οποία εισάγονται στην αμερικανική αγορά – ένα ποσοστό που ναι μεν δεν είναι αμελητέο, σίγουρα όμως είναι το μισό σε σύγκριση με το 30% που έχει προαναγγείλει ο Τραμπ.

Για τους Ευρωπαίους, σε κάθε περίπτωση, τα πράγματα δεν είναι σε καμία περίπτωση εύκολα. Η ελπίδα τους ότι θα μπορούσε να συγκροτηθεί ένα μέτωπο κατά του Αμερικανού προέδρου δείχνει να μην έχει αντίκρισμα, καθώς αρκετές χώρες έχουν αναζητήσει εσπευσμένα ένα συμβιβασμό μαζί του. Πράγματι, πρώτα το Ηνωμένο Βασίλειο και τώρα η Ιαπωνία υπέγραψαν συμφωνία με τις ΗΠΑ, αποδεχόμενες πολλές από τις απαιτήσεις τους και λαμβάνοντας ως αντάλλαγμα χαμηλότερους δασμούς.

«Η συμφωνία με την Ιαπωνία ξεκαθάρισε τους όρους των αλλαγών που θα επέλθουν. Τα περισσότερα κράτη-μέλη κρατούν την αναπνοή τους και εμφανίζονται έτοιμα να αποδεχθούν μια συμφωνία όπως αυτή», σημειώνουν χαρακτηριστικά οι FT στο προαναφερθέν ρεπορτάζ, αναδεικνύοντας το κλίμα αγωνίας και φόβου που επικρατεί στις Βρυξέλλες και σε πολλές πρωτεύουσες, καθώς ουδείς έχει αυταπάτη για το κόστος που θα έχει ένας εμπορικός πόλεμος με τις ΗΠΑ.

Εφόσον οι πληροφορίες επιβεβαιωθούν και τα βρουν οι ΗΠΑ και η ΕΕ, τότε είναι προφανές ότι όλα τα φώτα θα πέσουν πάνω στον πραγματικό «ελέφαντα στο δωμάτιο»: Την Κίνα, όπου θα βρίσκονται την Παρασκευή η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν και ο Αντόνιο Κόστα, σε μια προσπάθεια να διερευνήσουν τις προθέσεις που έχει το καθεστώς του Πεκίνου και να σχεδιάσουν την κατάλληλη τακτική απέναντί του.

Θα το κάνουν δε έχοντας συνείδηση ότι αντίστοιχο τελεσίγραφο έχει θέσει ο Τραμπ και προς τον Σι Τζινπίνγκ, το οποίο εκπνέει στις 12 Αυγούστου. Κάτι που σημαίνει πως εάν δεν έχει επιτευχθεί συμφωνία ως τότε (αν και μια νέα παράταση θεωρείται πιθανή), η επιστροφή των θηριωδών δασμών – 145% από τη μία πλευρά και 125% από την άλλη – θα είναι ορατή.

Για την ώρα, λοιπόν, όλα είναι ανοιχτά. Οι πάντες, ωστόσο, γνωρίζουν πως το μέλλον του διεθνούς εμπορίου και της παγκοσμιοποίησης (τουλάχιστον στη σημερινή της μορφή) θα κριθεί σε μεγάλο βαθμό στο «τρίγωνο» Ουάσιγκτον-Πεκίνου-Βρυξελλών. Όσο για την τακτική που έχει εφαρμόσει ο Τραμπ, προκαλώντας έκπληξη και έντονες αντιδράσεις, δεν μπορεί παρά να παραδεχτούμε πως μέχρι στιγμής έχει αποδώσει αρκετούς καρπούς.

Στην περίπτωση της Κίνας και του Σι, όμως, τα πράγματα δεν θα είναι τόσο απλά γι’ αυτόν.