Αυτές είναι οι αλλαγές στις εργασιακές σχέσεις

Σημαντικές αλλαγές στις εργασιακές σχέσεις επιφέρει το νομοσχέδιο του υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης με τίτλο «Δίκαιη Εργασία για Όλους: Απλοποίηση της Νομοθεσίας – Στήριξη στον Εργαζόμενο – Προστασία στην Πράξη», το οποίο τέθηκε σε δημόσια διαβούλευση μέχρι τις 19 Σεπτεμβρίου.

Σύμφωνα με το υπουργείο, στόχος του νομοσχεδίου είναι ο εκσυγχρονισμός του εργασιακού πλαισίου, η απλοποίηση των διαδικασιών, η μείωση της γραφειοκρατίας, η στήριξη των εργαζομένων μέσω της θωράκισης των δικαιωμάτων τους, η ενίσχυση της εργασιακής τους ασφάλειας, η διευκόλυνση των επιχειρήσεων καθώς

και η διαμόρφωση ενός διαφανούς και σύγχρονου εργασιακού περιβάλλοντος.

Από την άλλη πλευρά, η ΓΣΕΕ είχε αντιδράσει έντονα κατά την αρχική παρουσίαση του νομοσχέδιου, υποστηρίζοντας ότι «αποτελεί την πιο κυνική παρέμβαση υπέρ πολύ συγκεκριμένων εργοδοτικών συμφερόντων», ενώ πρόσθεσε πως οδηγούν στην αντικατάστασή του εργατικού συλλογικού δικαίου «από το μεσαίωνα της ατομικής διαπραγμάτευσης».

Οι βασικές αλλαγές που επιφέρει το νομοσχέδιο είναι οι ακόλουθες:

Προβλέπεται η δυνατότητα παροχής υπερωρίας στην εκ περιτροπής απασχόληση. Σημειώνεται ότι, στην περίπτωση της εκ περιτροπής εργασίας δεν τίθεται θέμα πραγματοποίησης υπερεργασίας, αφού η υπερεργασιακή απασχόληση σχετίζεται αποκλειστικά με την υπέρβαση του συμβατικού εβδομαδιαίου ωραρίου των 40 ωρών. Επομένως, η απασχόληση του εκ περιτροπής εργαζομένου κατά την 9η ώρα, καθώς και οι επόμενες (10η ώρα κ.λπ.), θεωρούνται ως υπερωρίες και αμείβονται με προσαύξηση 40%.Η δυνατότητα απασχόλησης που υφίσταται σήμερα, σε δύο ή περισσότερους εργοδότες, έως 13 ώρες ημερησίως, επεκτείνεται και σε εργαζόμενους που απασχολούνται σε έναν εργοδότη. Κατά τα λοιπά, οι προϋποθέσεις για τη νόμιμη πραγματοποίηση υπερωρίας παραμένουν αμετάβλητες όπως συναίνεση του εργαζομένου, καταβολή προσαυξημένης αμοιβής (δηλ. την 10η έως την 13η ώρα σε μία ημέρα), δήλωση στο Π.Σ. ΕΡΓΑΝΗ, τήρηση των χρονικών ορίων ανάπαυσης και μέγιστου ορίου εβδομαδιαίων ωρών εργασίας.  Σύμφωνα με το υπουργείο, με τη νέα ρύθμιση ο εργαζόμενος ευνοείται μισθολογικά. Παράδειγμα: εργαζόμενος ο οποίος απασχολείται σε δύο εργοδότες και αμείβεται με 8 ευρώ την ώρα εφόσον απασχοληθεί 13 ώρες σε δύο εργοδότες, θα αμειφθεί με ημερομίσθιο ύψους 104 ευρώ. Εάν απασχοληθεί τις αντίστοιχες ώρες σε έναν και μόνο εργοδότη, θα λάβει 119 ευρώ. Επίσης η απασχόληση 13 ώρες ημερησίως αφορά έως συνολικά 37,5 ημέρες το χρόνο, καθώς σύμφωνα με τη νομοθεσία, ο ανώτατος χρόνος εργασίας είναι 48 ώρες εβδομαδιαίως σε περίοδο αναφοράς 4 μηνών, και το ανώτατο όριο υπερωριακής απασχόλησης οι 150 ώρες ετησίως.  Προστίθεται στις περιπτώσεις άκυρης καταγγελίας, η καταγγελία που ασκείται από τον εργοδότη, σε περίπτωση άρνησης από τον εργαζόμενο να παρέχει υπερωριακή απασχόληση.Επιτρέπεται να συμφωνείται η εφαρμογή συστήματος 4ήμερης εβδομαδιαίας και 10ωρης ημερήσιας εργασίας, που θα ισχύει καθ’ όλο το έτος. Ειδικότερα, επιτρέπεται να συμφωνείται περίοδος αναφοράς διάρκειας 1 εβδομάδας (αλλά όχι μικρότερη), ήτοι η ισοστάθμιση των πρόσθετων ωρών εργασίας 1 ή περισσότερων ημερών (πάντοτε έως 2 ώρες ημερησίως κατά μέγιστο) με ανάλογα μειωμένες ώρες εργασίας άλλης ή άλλων ημερών της ίδιας εβδομάδας ή ημέρες ανάπαυσης ή με πρόσθετες ημέρες κανονικής άδειας μετ’ αποδοχών.Καταργούνται οι περιορισμοί ως προς την κατάτμηση της άδειας και προβλέπεται περαιτέρω «σπάσιμο» της, με μόνο περιορισμό ότι ένα τμήμα θα πρέπει να περιλαμβάνει μία συνεχόμενη εργάσιμη εβδομάδα. Επιπλέον, καταργείται η δυνατότητα του εργοδότη να χορηγεί το τμήμα της άδειας των δύο εβδομάδων οποτεδήποτε εντός του ημερολογιακού έτους.Δημιουργείται εφαρμογή η οποία παρέχει τη δυνατότητα στις επιχειρήσεις να προσλαμβάνουν γρήγορα εργαζομένους για έως 2 ημέρες την εβδομάδα. Ειδικότερα, η επιχείρηση θα δηλώνει στην ειδική εφαρμογή που θα δημιουργηθεί τους ουσιώδεις όρους της εργασίας και ο εργαζόμενος θα τους λαμβάνει σε μορφή ειδοποίησης που μπορεί να αποδεχτεί, μέσω της εφαρμογής MyErgani. Η ίδια διαδικασία θα εφαρμόζεται και σε περίπτωση τροποποίησης κάποιου από τους ουσιώδεις όρους.Το επίδομα γονικής άδειας, το οποίο χορηγείται από τη Δημόσια Υπηρεσία Απασχόλησης (Δ.ΥΠ.Α.) είναι αφορολόγητο, ανεκχώρητο και ακατάσχετο στα χέρια του Δημοσίου ή τρίτων, κατά παρέκκλιση κάθε άλλης αντίθετης διάταξης. Επεκτείνεται η χορήγηση του μεταγενέθλιου τμήματος της άδειας μητρότητας (9 εβδομάδες) και στις ανάδοχες μητέρες τέκνου έως οκτώ 8 ετών. Δεδομένου ότι, η αναδοχή δύναται να οδηγήσει και σε υιοθεσία του τέκνου, διευκρινίζεται ότι αν η εργαζόμενη κάνει χρήση της άδειας μητρότητας κατά την αναδοχή δεν θα τη δικαιούται εκ νέου μετά την υιοθεσία.Μειώνεται η διάρκεια αδικαιολόγητης απουσίας του εργαζομένου μετά την οποία μπορεί να θεωρηθεί ότι έχει αποχωρήσει οικειοθελώς. Δεδομένου ότι η διάταξη εφαρμόζεται σε περιπτώσεις αυθαίρετης απουσίας του εργαζομένου που δεν δικαιολογείται από κάποιον λόγο (π.χ. λόγω ασθένειας) και απαιτεί αποδεδειγμένη όχληση εκ μέρους του εργοδότη, η προθεσμία των 10 εργάσιμων ημερών που ίσχυε μειώνεται σε 5 μέρες. Ειδικότερα έπειτα από 3 συναπτές εργάσιμες (για τον εργαζόμενο) ημέρες, αδικαιολόγητης απουσίας, ο εργοδότης να δύναται να προβεί σε όχληση του εργαζομένου. Κατόπιν της όχλησης, εάν παρέλθουν ακόμη 2 συναπτές εργάσιμες (για τον εργαζόμενο) ημέρες, αδικαιολόγητης απουσίας του εργαζόμενου, ο εργοδότης μπορεί να αναγγείλει την οικειοθελή αποχώρηση στο Π.Σ. ΕΡΓΑΝΗ ΙΙ, χωρίς να απαιτείται η υπογραφή του εργαζόμενου.Παρέχεται η δυνατότητα στον εργαζόμενο να υποβάλλει ο ίδιος τη δήλωση οικειοθελούς αποχώρησής του στο Π.Σ. ΕΡΓΑΝΗ ΙΙ. Η εν λόγω ρύθμιση αφορά περιπτώσεις εργοδοτών, οι οποίοι, είτε αρνούνται, λόγω δυστροπίας να υποβάλλουν τη σχετική δήλωση, είτε δεν προβαίνουν σε καμία ενέργεια λύσης εργασιακών συμβάσεων με εργαζομένους τους, λόγω δικών τους οικονομικών εκκρεμοτήτων (όπως λόγω προσωπικών χρεών τους).Προσδιορίζεται νομοθετικά, ως μονομερής βλαπτική μεταβολή, η αδικαιολόγητη μείωση των πάσης φύσεως αποδοχών του εργαζόμενου, εξαιτίας της ένταξης του εργοδότη στο σύστημα της ψηφιακής κάρτας εργασίας ή της εφαρμογής του συστήματος της ψηφιακής κάρτας εργασίας. Για την πρόσληψη εργαζομένου διατηρείται μόνο η υποχρέωση υποβολής της, ήδη υπάρχουσας, «Ψηφιακής Αναγγελίας Έναρξης Εργασίας», η οποία πρέπει να έχει γίνει αποδεκτή από τον εργαζόμενο ώστε να αναγγελθεί η έναρξη εργασίας.Προβλέπεται η δυνατότητα ευέλικτης προσέλευσης μέχρι χρονικό διάστημα 120 λεπτών, ημερησίως, κατόπιν συμφωνίας μεταξύ του εργοδότη και εργαζόμενου. Η ευέλικτη προσέλευση αφορά το διάστημα από τη δηλωθείσα στην ψηφιακή οργάνωση του χρόνου εργασίας έναρξη του ωραρίου και εντεύθεν. Επίσης, προβλέπεται ένα χρονικό διάστημα 30 λεπτών πριν από την εργασία και 30 λεπτά μετά την εργασία για τους εργαζόμενους στον κλάδο της βιομηχανίας, και ένα αντίστοιχο χρονικό διάστημα 10 λεπτών πριν από την εργασία και 10 λεπτών μετά την εργασία για τους εργαζόμενους στους λοιπούς κλάδους (πλην της βιομηχανίας), ώστε να προετοιμάζονται κατάλληλα κατά την προσέλευση και αποχώρησή τους από την εργασία. Η σήμανση της Ψηφιακής Κάρτας Εργασίας από τον εργαζόμενο πρέπει να πραγματοποιείται: α) κατά την έναρξη του δηλωθέντος ωραρίου μετά τον χρόνο προετοιμασίας προς ανάληψη εργασίας, και β) κατά τη λήξη του δηλωθέντος ωραρίου πριν από τον χρόνο προετοιμασίας προς αποχώρηση.Στις περιπτώσεις της εκ παραδρομής και λόγω αμέλειας του εργαζομένου, έλλειψης σήμανσης της ψηφιακής κάρτας, κατά την είσοδο ή την έξοδο από τις εγκαταστάσεις της επιχείρησης, γίνονται αποδεκτά μέχρι τρία (3) μονά χτυπήματα τον μήνα ανά εργαζόμενο. Στην περίπτωση αυτή, η σχετική διαπίστωση από την Ανεξάρτητη Αρχή Επιθεώρηση Εργασίας, θα συνεπάγεται σύσταση προς τον εργοδότη και όχι επιβολή προστίμου.