Πώς θα ψηφίζουν οι ετεροδημότες

Το σχέδιο του υπουργείου Εσωτερικών προκειμένου να συσταθούν ευκολότερα τα ειδικά εκλογικά τμήματα στις επόμενες αναμετρήσεις.

Πακέτο μέτρων προκειμένου να διευκολυνθούν οι ετεροδημότες επεξεργάζεται το υπουργείο Εσωτερικών, το οποίο επιδιώκει να άρει πολλά γραφειοκρατικά εμπόδια που δυσκολεύουν τους ετεροδημότες να ασκήσουν το εκλογικό τους δικαίωμα.

Σύμφωνα με το σχέδιο, το οποίο παρουσιάζει η Realnews, το υπουργείο Εσωτερικών προβλέπει την άρση ενός από τα βασικότερα εμπόδια στη διαδικασία που ορίζει ότι, προκειμένου να συσταθεί τμήμα ετεροδημοτών θα πρέπει σε επίπεδο περιφέρειας (Αττική,

Πελοπόννησος κ.λπ.) να βρεθούν 40 εκλογείς από την ίδια εκλογική περιφέρεια. Με απλά λόγια, με το ισχύον πλαίσιο για να συσταθεί στην Ηπειρο εκλογικό τμήμα ετεροδημοτών από την Αργολίδα θα έπρεπε να εντοπιστούν σε όλη την Ηπειρο 40 Αργολιδείς οι οποίοι θα εγγράφονταν στους εκλογικούς καταλόγους της Ηπείρου. Ο συγκεκριμένος περιορισμός θα αφαιρεθεί και θα γίνει πολύ πιο ελαστικός, προβλέποντας ότι για να συσταθεί εκλογικό τμήμα ετεροδημοτών σε μια περιφέρεια θα αρκούν μόλις 20 ετεροδημότες, ανεξαρτήτως της εκλογικής τους περιφέρειας.

Για παράδειγμα, στην Ηπειρο δεν θα απαιτείται να βρεθούν 40 άτομα από συγκεκριμένη εκλογική περιφέρεια εκτός Ηπείρου, αλλά θα αρκούν μόλις 20 άτομα από διαφορετικές εκλογικές περιφέρειες προκειμένου να συσταθεί εκλογικό τμήμα ετεροδημοτών (π.χ. τρεις από την Αργολίδα, πέντε από τη Θράκη, οκτώ από την Κρήτη και τέσσερις από τις Κυκλάδες).

Στις σκέψεις του υπουργείου είναι πως σε μεγάλες περιφέρειες, όπως η Αττική και η Θεσσαλονίκη, θα μπορούν να συσταθούν περισσότερα εκλογικά τμήματα ετεροδημοτών ανά εκλογική περιφέρεια. Για παράδειγμα, ένας ετεροδημότης Αργολίδας που κατοικεί στην Παλλήνη να μη χρειάζεται να μετακινηθεί μέχρι το τμήμα ετεροδημοτών στο Αιγάλεω, αλλά να μπορεί να ψηφίσει σε εκλογικό τμήμα το οποίο θα συσταθεί στην Περιφέρεια της Ανατολικής Αττικής.

Οσοι μένουν σε νησί

Παράλληλα, στο σχέδιο προβλέπεται ότι ως ετεροδημότες θα μπορούν να χαρακτηριστούν και όσοι μένουν σε νησί το οποίο δεν βρίσκεται στον τόπο στον οποίο ψηφίζουν. Σήμερα ένας δημότης του δήμου Υδρας, ο οποίος κατοικεί στον δήμο Πειραιά, δηλαδή στην ίδια εκλογική περιφέρεια, δεν μπορούσε να ψηφίσει στον Πειραιά αλλά θα έπρεπε την Κυριακή των εκλογών να μεταβεί στην Υδρα. Με το νέο πλαίσιο θα μπορεί ψηφίσει κοντά στον τόπο κατοικίας του. Αντίστοιχη πρόβλεψη θα υπάρχει και για όλες τις άλλες περιπτώσεις (Σποράδες και Μαγνησία, Θάσος και Καβάλα, νησιά του Αιγαίου, του Ιονίου κ.λπ.).

Εργαζόμενοι

Μια δεύτερη σημαντική καινοτομία αφορά τη δυνατότητα ίδρυσης εκλογικού τμήματος ετεροδημοτών σε κάθε νησί της χώρας, εφόσον στο συγκεκριμένο νησί (ή σε όμορα κοντινά) εγγραφούν τουλάχιστον 20 ετεροδημότες εκλογείς. Με αυτόν τον τρόπο, εργαζόμενοι σε ένα νησί των Κυκλάδων τους θερινούς μήνες, εφόσον θα διεξαχθούν εκλογές εκείνη την περίοδο, θα μπορούν να υποβάλουν αίτηση ετεροδημότη και να ψηφίσουν για την εκλογική τους περιφέρεια από το νησί όπου εργάζονται την ημέρα των εκλογών.

«Δεν αλλάζουν οι όροι»

Μιλώντας στη Βουλή κατά τη συζήτηση του νομοσχεδίου για την επιστολική ψήφο των αποδήμων, ο υπουργός Εσωτερικών, Θοδωρής Λιβάνιος, έκανε ειδική αναφορά στους ετεροδημότες επιβεβαιώνοντας ότι το υπουργείο επεξεργάζεται σενάρια για να διευκολυνθεί η διαδικασία ίδρυσης περισσότερων τμημάτων ετεροδημοτών. «Για να δώσουμε περισσότερες διευκολύνσεις στους εντός επικρατείας να ψηφίσουν, ανεξαρτήτως αν σπουδάζουν, αν εργάζονται ή οτιδήποτε άλλο», είπε χαρακτηριστικά.

Στις διπλές εκλογές του 2023, περίπου 115.000 εκλογείς ζήτησαν να εγγραφούν στους ειδικούς εκλογικούς καταλόγους ετεροδημοτών και επομένως να ψηφίσουν κοντά στον τόπο κατοικίας. Η σύσταση περισσότερων εκλογικών τμημάτων εκτιμάται ότι θα μειώσει τα ποσοστά της αποχής, τα οποία υπενθυμίζεται ότι αναμένεται να μειωθούν ούτως ή άλλως κατά 4%-5% μόνο και μόνο από την εκκαθάριση των εκλογικών καταλόγων που έχει ήδη ολοκληρωθεί.

Κατά τη συζήτηση του νομοσχεδίου η αντιπολίτευση έκανε πολλές φορές λόγο για αλλαγή των όρων του παιχνιδιού λόγω των διατάξεων για την εκλογική περιφέρεια εξωτερικού και τη δυνατότητα των αποδήμων να ψηφίσουν επιστολικά. Για μία ακόμη φορά ο υπουργός Εσωτερικών ξεκαθάρισε ότι το εκλογικό σύστημα δεν πρόκειται να αλλάξει. Εξήγησε ότι αυτός είναι ο τρόπος που μετατρέπει ψήφους σε έδρες: «Αυτό λοιπόν δεν αλλάζει. Ούτε το όριο του 3% αλλάζει, ούτε τα μπόνους. Η κυβέρνηση είναι απολύτως συνεπής σε αυτό», σημείωσε. Εξήγησε μάλιστα ότι και αν ακόμα το πρώτο κόμμα έπαιρνε 100% στο εξωτερικό και έπαιρνε και τις τρεις έδρες εκεί, αυτό δεν θα άλλαζε τον συνολικό αριθμό κατανομής των εδρών που θα δικαιούται με βάση το γενικό ποσοστό του.

Αυτό που αλλάζει, σύμφωνα με τον υπουργό, είναι ότι για πρώτη φορά θα δοθεί η δυνατότητα του εκλέγεσθαι με σταυρό σε Ελληνες εκλογείς που είναι στο εξωτερικό. Η πρώτη συνεδρίαση που αφορά το νομοσχέδιο για την επιστολική ψήφο των αποδήμων έδειξε ότι ο στόχος των 200 ψήφων προκειμένου να περάσει το νομοσχέδιο είναι εφικτός. Πέραν της Ν.Δ., το ΠΑΣΟΚ, ο ΣΥΡΙΖΑ, η Πλεύση Ελευθερίας αλλά και οι ανεξάρτητοι που πρόσκεινται στον Στέφανο Κασσελάκη βλέπουν θετικά το νομοσχέδιο.