Στεύη Τσούτση

«Μια φορά και έναν καιρό
πήγε η γάτα στον χορό
και δεν χόρεψε καλά
και…»

Τι να έγινε μετά;

Κάθε παιδί κρύβει μέσα του έναν ολόκληρο κόσμο, που έχει πολλά να διηγηθεί. Αρκεί να καταφέρει κανείς την πλούσια φαντασία να την κάνει εικόνες και λέξεις, να την κάνει ιστορία.

Αυτό προσπαθεί –και το καταφέρνει– το Kids Writing Project. Πρόκειται για ένα πρόγραμμα δημιουργικής γραφής και ανάγνωσης για παιδιά από 4 ετών, που δημιούργησα σε συνεργασία με τις Εκδόσεις Νίκας τα τελευταία 5 χρόνια. Κατά τη διάρκειά του, οι μικροί επίδοξοι συγγραφείς φτιάχνουν τις δικές τους ιστορίες, τις δραματοποιούν και τις εικονογραφούν. Το πρόγραμμα στοχεύει όχι μόνο στην προάσπιση της φιλαναγνωσίας και της δημιουργικότητας, αλλά και στη γενικότερη ενδυνάμωση των παιδιών. Έχει αποδειχθεί πως ωθεί στην ενίσχυση της αυτοπεποίθησής τους, ευνοεί την κοινωνικότητά τους και βοηθά ιδιαίτερα σε περιπτώσεις διεγνωσμένων μαθησιακών αλλά και ψυχικών «δυσκολιών». Όλοι οι προβληματισμοί των παιδιών, αλλά και όσα τους δίνουν χαρά, μεταφέρονται στους ήρωες που δημιουργούν και μέσα από τις περιπέτειές τους δίνονται «λύσεις» σε όλα!

Οι ιστορίες, είτε πλασμένες από τον δικό μας νου είτε από κάποιον άλλο, μας ταξιδεύουν σε μέρη που μπορεί να υπάρχουν, μπορεί και όχι. Μας γνωρίζουν πλάσματα που μπορεί να υπάρχουν, μπορεί και όχι. Μας κάνουν δυνατούς και σίγουρους για τον εαυτό μας. Κρατούν τα μάτια και τα μυαλά ανοιχτά.

{jb_quote}Στον κόσμο που έφτιαξε η φαντασία τους δεν κόβονται οι ουρές –ή και τα φτερά– αν κάτι σε φοβίζει, σε αγχώνει ή σε δυσκολεύει. Στον δικό τους φανταστικό κόσμο, δίνονται ευκαιρίες και αγκαλιές.{/jb_quote}

Μια τέτοια ιστορία είναι και το «Πήγε η γάτα στο χορό», που κυκλοφορούν οι Εκδόσεις Νίκας σε συνεργασία με τη Λιλιπούπολη, ένα εξαιρετικό σχολείο (βρεφικός παιδικός σταθμός – νηπιαγωγείο) στην Πετρούπολη. Από την πρώτη στιγμή αγκάλιασαν την πρότασή μου να ενταχθεί το Kids Writing Project στα εκπαιδευτικά προγράμματα του σχολείου. Φτάσαμε φέτος να μετράμε τρία χρόνια συνεργασίας, περισσότερους από 300 μικρούς συγγραφείς και τρία εξαιρετικά, δουλεμένα με τα παιδιά, παραμύθια. Φέτος, ενώ εγώ βοήθησα τους μικρούς συγγραφείς στο να γράψουμε την ιστορία, η εικονογράφος Μαριλίνα Σκαρπέτα τούς δίδαξε πώς να διοχετεύσουν τη φαντασία τους στο χαρτί. Και η ψυχολόγος του σχολείου, η Μικαέλα Καραμπέτσου, βοήθησε και μένα και τα παιδιά να ξεκλειδώσουμε τους μηχανισμούς του άγχους και να «βοηθήσουμε» την ηρωίδα-γάτα μας, αλλά και τον εαυτό μας. Το βιβλίο σχηματίστηκε με αυτές τις αρμονικές συνεργασίες, με τη φροντίδα όλων των στελεχών της Λιλιπούπολης και των Εκδόσεων. Μικροί και μεγάλοι, συγγραφείς και εικονογράφοι, γραφίστες, εκδότες, τυπογράφοι και διευθυντές, συνεργαστήκαμε γι’ αυτό το βιβλίο που απευθύνεται σε παιδιά, γονείς και δασκάλους, κι έχει πολλά και σημαντικά να τους πει. Πρώτο και κύριο, πως όλα είναι δυνατά αρκεί να τα πιστέψεις: ακόμη και να βρεθεί μια μουσική που να σου γαργαλάει τις πατούσες. Ακόμη κι ένα παιδί προνηπίου να δει μια αστραφτερή ιδέα του να γίνεται βιβλίο.

Το Πήγε η γάτα στο χορό, όπως εύκολα καταλαβαίνει κανείς, έχει την αφετηρία του στο παλιό γνωστό ποιηματάκι. Μόνο που στη δική μας εκδοχή της ιστορίας, όταν η γάτα δεν χόρεψε καλά –δηλαδή όταν δεν τα κατάφερε‒ δεν της έκοψαν την ουρά ‒ δεν την απομόνωσαν, δεν την κορόιδεψαν. Στο Πήγε η γάτα στο χορό τα παιδιά αποφάσισαν πως ήθελαν η γάτα να μάθει χορό. Ήθελαν να έχει φίλους που θα τη στηρίξουν, ήθελαν να έχει δίπλα της έναν δάσκαλο που θα τη βοηθήσει, αλλά και πείσμα να προσπαθήσει. Κανείς δεν ήθελε να της κόψουν την ουρά επειδή δεν τα κατάφερε. Αποφάσισαν πως στον κόσμο που έφτιαξε η φαντασία τους δεν κόβονται οι ουρές –ή και τα φτερά– αν κάτι σε φοβίζει, σε αγχώνει ή σε δυσκολεύει. Στον δικό τους φανταστικό κόσμο, δίνονται ευκαιρίες και αγκαλιές.

Είναι σημαντικό να μεγαλώνουμε τα παιδιά μας χωρίς τα στερεότυπα των παλιών καιρών. Για να γίνει ο κόσμος μας καλύτερος χρειάζεται ευγένεια και ενσυναίσθηση, χρειάζεται οι άνθρωποι να ξέρουν να στηρίζουν και να δίνουν ευκαιρίες.

Το παραμύθι Πήγε η γάτα στο χορό είναι αποτέλεσμα ενός project που χρησιμοποίησε, πέρα από τα βιβλία: τη μουσική, τον χορό, το θέατρο, την τεχνολογία και την τέχνη για την ανάπτυξη της δημιουργικής φαντασίας των παιδιών, αλλά και την επίλυση –μέσω των ηρώων και της ιστορίας τους– όσων τα απασχολούν. Μπορεί να βοηθήσει τους παιδαγωγούς, αλλά και τους γονείς, να διασκεδάσουν μαζί με τα παιδιά και τα βιβλία. Να κάνει τα παιδιά να αναζητούν να φτιάχνουν ιστορίες, αλλά και να διαβάζουν ιστορίες. Αυτές οι ιστορίες θα τα βοηθήσουν να γίνουν πιο κοινωνικά και να νιώσουν δυνατά και σημαντικά μέλη ενός συνόλου που έχει τον ίδιο σκοπό: να φτιάξει για αρχή μαγικούς κόσμους κι εν συνεχεία να φτιάξει τον κόσμο μας καλύτερο. Αυτός είναι, άλλωστε, ο σκοπός της φιλαναγνωσίας!

[Η Στεύη Τσούτση είναι συγγραφέας, MA Creative Writing Coach, Oxford Brookes University.]

Πήγε η γάτα στο χορό
Kids Writing Project
Συγγραφική ομάδα: Οι μαθητές της Λιλιπούπολης
Κείμενα: Στεύη Τσούτση
Εικονογράφηση Μαριλίνα Σκαρπέτα
Εκδόσεις Νίκας
32 σελ.
ISBN 978-960-296-571-9
Τιμή €14,00