Ο Μωυσής είναι γυμνός

Για ακόμη μια φορά, η κυβερνητική επικοινωνιακή μηχανή επιστράτευσε την προσφιλή της μέθοδο: τη μετάφραση της κοινωνικής δυσφορίας σε ευημερούντες δείκτες. Με φόντο τις πρόσφατες εκθέσεις της Eurostat, μας παρουσιάστηκε μια Ελλάδα-νησίδα σταθερότητας, μια οικονομία που καλπάζει και μια γενικευμένη ευημερία που, αν δεν τη βλέπουμε, μάλλον φταίει η δική μας προβληματική αντίληψη.

Το Μέγαρο Μαξίμου αρέσκεται να κυβερνά με διαγράμματα, φύλα excel και μακροοικονομικές φαντασιώσεις. Μόνο που η εικονική πραγματικότητα των κυβερνητικών αναρτήσεων συντρίβεται με πάταγο μόλις ο πολίτης σβήσει τη μηχανή του αυτοκινήτου του μπροστά από την αντλία ενός βενζινάδικου, ή όταν φτάσει στο ταμείο του σούπερ μάρκετ. Εκεί, η «ωραία εικόνα» των Βρυξελλών ξεθωριάζει ακαριαία, αποκαλύπτοντας την ωμή αλχημεία μιας καθημερινής, επίμονης επιβίωσης.

Η πρόσφατη κυριακάτικη ανάρτηση του Πρωθυπουργού αποτελεί το αποκορύφωμα αυτής της επικοινωνιακής απάτης. Το να βαφτίζεις «εθνική επιτυχία» τις αναβαθμίσεις των ξένων οίκων αξιολόγησης και να εγκαλείς την κοινωνία για «μηδενισμό» επειδή αρνείται να ζήσει με ψίχουλα, ξεπερνά τα όρια της πολιτικής προκλητικότητας. Ο κ. Μητσοτάκης πανηγυρίζει για μια υποτιθέμενη «νησίδα σταθερότητας», την ίδια ώρα που οι πολίτες βουλιάζουν σε έναν ωκεανό ακρίβειας. Η προσπάθειά του να μετακυλήσει το βάρος της κυβερνητικής αποτυχίας στις πλάτες των ίδιων των εργαζομένων, εμφανίζοντας την καθημερινή τους αιμορραγία ως «συλλογική προσπάθεια», συνιστά μια χυδαία απόπειρα ενοχοποίησης των θυμάτων μιας ανεξέλεγκτης αισχροκέρδειας.

Η δημόσια ρητορική περί «θωράκισης» της οικονομίας αποτελεί μια βαθιά προσβολή προς την κοινωνική πλειοψηφία, ειδικά όταν τα τελευταία επίσημα στοιχεία της Eurostat ξεσκεπάζουν την πραγματικότητα, καταγράφοντας νέα αναζωπύρωση και άλμα του ελληνικού πληθωρισμού στο 3,7% τον Αύγουστο. Ακόμη όμως και όταν οι δείκτες παρουσιάζουν παροδικές διακυμάνσεις, η κυβέρνηση αποσιωπά εσκεμμένα το γεγονός ότι η ακρίβεια λειτουργεί σωρευτικά. Οι τιμές δεν υποχωρούν, απλώς συνεχίζουν να καλπάζουν πάνω στις εξωφρενικές αυξήσεις της τελευταίας τριετίας. Αυτή η στατιστική «ευημερία» δεν διαχέεται ποτέ προς τα κάτω. Αντίθετα, εγκλωβίζεται και συσσωρεύεται στα κέρδη των λίγων: στα ολιγοπώλια της ενέργειας, στα εγχώρια διυλιστήρια και στις μεγάλες αλυσίδες τροφίμων

Η διπλή κοροϊδία με τις τιμές των καυσίμων είναι το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτής της ταξικής πολιτικής. Ενώ οι διεθνείς τιμές του πετρελαίου παρουσιάζουν κάμψη, η ελληνική αντλία παραμένει σταθερά απρόσιτη. Η απάντηση δεν βρίσκεται σε κάποιο τυχαίο τεχνικό λάθος ή σε «παροδικές ασυμμετρίες της αγοράς», αλλά στη συνειδητή πολιτική επιλογή της κυβέρνησης να διατηρεί στα ύψη τον Ειδικό Φόρο Κατανάλωσης και τον ΦΠΑ. Πρόκειται για μια βίαιη και άδικη αναδιανομή πλούτου. Τα κρατικά ταμεία γεμίζουν από το υστέρημα του εργαζόμενου που χρειάζεται το αυτοκίνητο για το μεροκάματο, προκειμένου το πλεόνασμα αυτό να επιστραφεί ως «pass» φιλανθρωπίας, και δήθεν κοινωνικής πολιτικής, και να επιδοτήσει στην πραγματικότητα, την κερδοφορία των καρτέλ.

Η θεσμική διάσταση αυτής της αδικίας βγάζει μάτι και δεν μπορεί να κρυφτεί πίσω από νομικίστικα προσχήματα. Η πλήρης αδράνεια των ελεγκτικών μηχανισμών και η αφωνία της Επιτροπής Ανταγωνισμού δεν είναι δείγματα ανικανότητας αλλά δείγματα ιδεολογικής σύμπλευσης. Το αστικό κράτος εργαλειοποιεί τη νομιμότητα για να θωρακίσει την ασυδοσία της αγοράς, μετονομάζοντας την αισχροκέρδεια «ελεύθερο ανταγωνισμό». Όταν το δίκαιο του ισχυρού επικρατεί τόσο απροκάλυπτα, η θεσμική προστασία του καταναλωτή μετατρέπεται σε κενό γράμμα.

Απέναντι σε αυτό το ασφυκτικό καθεστώς, η κοινωνική αντοχή εξαντλείται. Δεν βιώνουμε μια παροδική κρίση, αλλά μια οργανωμένη λεηλασία των πολλών προς όφελος μιας οικονομικής ολιγαρχίας, με τις ευλογίες της εκτελεστικής εξουσίας. Όσο το Μέγαρο Μαξίμου θα οχυρώνεται πίσω από αποστειρωμένους ευρωπαϊκούς δείκτες και επικοινωνιακές φιέστες, η καθημερινή πραγματικότητα στους δρόμους, στις γειτονιές και στις τσέπες των πολιτών θα επιστρέφει ως ο απόλυτος ένοχος της κυβερνητικής πολιτικής. Το success story που μας πλασάρουν στερείται ηθικής και κοινωνικής νομιμοποίησης. Στην πραγματική ζωή, η κυβέρνηση της ακρίβειας, και των αμέτρητων πλέον σκανδάλων, έχει ήδη απογυμνωθεί.

*Η Μαρία Κυριακίδου είναι νομικός