Χωρίς λογοτεχνία;
«Υπήρξε μια εποχή που δεν υπήρχε λογοτεχνία; Μπορώ να φανταστώ μια εποχή χωρίς αυτοκίνητα, χωρίς ατμομηχανές, χωρίς σημαίες, πρωθυπουργούς, ιερείς, ζωολογικούς κήπους, βαλίτσες, χαρτοφύλακες, τηλεόραση και δίσκους CD, αλλά δεν μπορώ να φανταστώ έναν κόσμο, μια εποχή, μια σειρά, ένα κομπολόι γενεών χωρίς λογοτεχνία».
Αντιγράφω εδώ τις πρώτες γραμμές ενός των αγαπημένων μου βιβλίων, τη «Συζήτηση της σκιάς και του θυρεού» του Τζόρτζιο Μανγκανέλι. Οι 160 σελίδες συνεχίζουν στον ίδιο πειθήνιο παραλογισμό, με οδυνηρή σοβαρότητα. Για παράδειγμα: «Από τη δική μου οπτική γωνία για μερικές χιλιάδες γενεές, η ζωή στη Γη πρέπει να ήταν εξαιρετικά βαρετή. Ή ίσως όχι, δεν είναι αυτή η σωστή λέξη. Εξάλλου, υπήρχε δουλειά για να ζεις, να σκοτώνεις θηρία, να μαγειρεύεις θηρία, να τρως, να κάνεις τα πρώτα διατροφικά σου βήματα διαβάζοντας τον Αρτούζι*».
Και πάλι, μερικές σελίδες μετά από αυτό, υπάρχει ένα απόσπασμα που πάντα με εντυπωσίαζε: «Πριν από δεκατέσσερις χιλιάδες χρόνια ένας αναλφάβητος κύριος χάραξε σε ένα κόκαλο μια κατσίκα που χοροπηδάει. Φοβάμαι ακόμα και σήμερα. Κι όμως για αυτόν τον άνθρωπο υπήρχαν κατσίκες και, αν προσέξεις, οι κατσίκες δεν υπάρχουν πια». Για εμάς, στην πραγματικότητα, δεν υπάρχουν κατσίκες. Η ιταλική παροιμία «σώσε την κατσίκα και τα λάχανα» προέρχεται από ένα αίνιγμα που εφευρέθηκε τον 8ο αιώνα από τον Αλκουίνο της Υόρκης, γνωστό ως το αίνιγμα του λύκου: ένας αγρότης πρέπει να διασχίσει ένα ποτάμι με μια βάρκα για να μεταφέρει στην άλλη πλευρά έναν λύκο, μια κατσίκα κι ένα λάχανο. Η κατσίκα θα έτρωγε το λάχανο, ο λύκος θα έτρωγε την κατσίκα, αλλά το σκάφος μπορεί να φιλοξενήσει μόνο ένα από τα τρία, εκτός από τον άντρα. Κανείς δεν τρώει τον λύκο, αλλά μπορούμε να φάμε και να σώσουμε το κατσικάκι και το λάχανο. Ενα αίνιγμα σερβιρισμένο στο τραπέζι.
Ημασταν πάντα αφηγητές και όσα ειπώθηκαν ανά τους αιώνες διαμόρφωσαν έθιμα, βεβαιότητες, αρχές και ήθη, δηλαδή τον πολιτισμό και την ιστορία μας. Η δύναμη της αφήγησης είναι το πιο ανθρώπινο χαρακτηριστικό και το μυστικό της επιβίωσής μας. Τώρα στα ράφια των βιβλίων για τις αφηγηματικές δομές που συνοδεύουν τη ζωή μας, συχνά δίνοντάς τους νόημα, προστίθεται ένα παράδοξο: δηλαδή το γεγονός ότι ζούμε σε μια εποχή στην οποία οι ιστορίες πολλαπλασιάζονται και εξαπλώνονται ξαφνικά, αλλά όλα αυτά δεν μας ικανοποιούν. Καταναλώνουμε ιστορίες όπως ποτέ άλλοτε, «ωστόσο παραμένουμε πεινασμένοι».
Αυτό είναι το σημείο εκκίνησης για τον κάπως τυχαίο προβληματισμό που διασχίζει τη λογοτεχνία, τη φιλοσοφία, τη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης και τις σημερινές τεχνολογίες επικοινωνίας. Οσα έχουν ειπωθεί και επαναληφθεί ανά τους αιώνες έχουν διαμορφώσει τον πολιτισμό και την ηθική. Στην πραγματικότητα, ολόκληρη η ανθρωπότητα ζει με τις φιλοδοξίες της, το ψεύδος, την απρέπεια, την απληστία, τις αδυναμίες και τη μετριότητα. Οι ιστορίες ξεγυμνώνουν τον άνθρωπο με ασκητικό τρόπο. Ανατέμνουν την ψυχή με την ακρίβεια ενός χειρουργού χωρίς να αφήνουν ίχνος.
*Ο θρυλικός Ιταλός Τσελεμεντές
- Δημοφιλέστερες Ειδήσεις Κατηγορίας Ειδήσεις
- Πειραιάς: Συνελήφθησαν δύο άτομα που έπιαναν θέσεις πάρκινγκ - Άφηναν κώνους και μηχανές
- Σε χαμηλό τριμήνου οι τιμές του πετρελαίου μετά τη συμφωνία ΗΠΑ – Ιράν
- Ψάχνουν ακόμα ένα κομμάτι του παζλ στη διπλή δολοφονία στο Αίγιο – Το στοιχείο που προκαλεί εύλογες απορίες
- Προσφεύγει στον Άρειο Πάγο για την αποζημίωση μετά το τροχαίο με τον Παντελίδη η Αρναούτη – «Η βλάβη που υπέστην δεν αποτυπώνεται στο ποσό που έλαβα»
- "Καμίνι" ο Ιούλιος στην Ελλάδα: Τι δείχνει η μακροπρόθεσμη πρόγνωση (Πίνακες)
- Πάνος Ρούτσι για διαδηλώσεις στο Ζβέρνετς: «Η Αλβανία ξύπνησε, εμείς πότε;»
- Σοκολάτα…σαν έργο τέχνης
- «Το Χρυσό Πάνθεον των Μεγάλων Ελλήνων Συνθετών»
- 85% των Ελλήνων στρέφονται στα βιβλία για να αποδράσουν από την καθημερινότητα
- Νεκρή η Κίρκη που περιέθαλψε ο Αρκτούρος: Τρεις πεθαμένες αρκούδες μέσα σε δύο ημέρες
- Δημοφιλέστερες Ειδήσεις efsyn
- Καταγγελία Αντιφασιστικού Δικτύου Παιδείας Μαγνησίας: Μαθητές έγραψαν συνθήματα υπέρ της Χρυσής Αυγής σε σχολείο
- Rephrame στην πράξη
- Τσουκαλάς: «Η μόνη χρόνια παθογένεια είναι η επταετής διακυβέρνηση της ΝΔ»
- Διπλό έγκλημα στο Αίγιο: «Σκουπισμένο» το μαχαίρι – Τα εργαστηριακά ευρήματα καταρρίπτουν το σενάριο «αλληλοεξόντωσης»
- Η ελληνική γλώσσα και οι υπερβολές
- Η Νοτοπούλου διαψεύδει με εξώδικα ότι ζήτησε να μετρηθεί δημοσκοπικά ως υποψήφια με το ΠΑΣΟΚ
- Ζαχαράκη για Πανελλήνιες: Στις 26-29 Ιουνίου θα ανακοινωθούν οι βαθμολογίες
- Υπό έλεγχο η πυρκαγιά στο Μενίδι – Kαταστράφηκε ολοσχερώς το κατάστημα
- «Χρυσό» στους αγρότες – Kίτρινη κάρτα στον Μ. Σχοινά
- Η θεσμική φωνή του Προέδρου
- Τελευταία Νέα efsyn
- Χωρίς λογοτεχνία;
- Δραγασάκης για Τσίπρα: Το εγχείρημά του θα μπορούσε να λειτουργεί συσπειρωτικά
- «Χρυσό» στους αγρότες – Kίτρινη κάρτα στον Μ. Σχοινά
- H ατάκα του Αιμίλιου Χειλάκη για τον Αλέξη Τσίπρα: «Είναι σαν τον… πίνακα της Τζοκόντα»
- Η HP παρουσιάζει το όραμά της για το Future of Work
- Rephrame στην πράξη
- Νεκρή από δηλητήριο η Κίρκη, η αρκούδα που είχε περιθάλψει ο Αρκτούρος
- Η δημοκρατία είναι θεραπευτική διαδικασία
- Atlantic SEE LNG Trade : Διπλασιάζει τις ποσότητες LNG από τις ΗΠΑ
- Η θεσμική φωνή του Προέδρου
- Τελευταία Νέα Κατηγορίας Ειδήσεις
- Μητσοτάκης: Όταν η πολιτεία συνεργάζεται με την κοινωνία των πολιτών κάτι καλό μπορεί να προκύψει
- Ο Γιώργος Ντάσιος νέος team manager στον ΠΑΣ Γιάννινα
- Νέες επιτυχίες στο Πανελλήνιο πρωτάθλημα Στίβου Κ16 για τον ΑΓΣΙ
- Σε χαμηλό τριμήνου οι τιμές του πετρελαίου μετά τη συμφωνία ΗΠΑ – Ιράν
- Εκρηκτική αύξηση κρουσμάτων σύφιλης και γονόρροιας στην Ευρώπη
- Παράταση στη διάθεση στρατιωτικών κτηνιάτρων για την αντιμετώπιση ζωονόσων
- Φωτιά τώρα σε δασική έκταση στην Σκόπελο – Επιχειρούν 4 εναέρια μέσα
- Πέντε συλλήψεις για πυρκαγιές από αμέλεια το Σαββατοκύριακο – 88 συλλήψεις και 423 πρόστιμα από την αρχή του έτους
- Έναστρες Νύχτες σινεμά στην Πειραιώς 260 – Για πρώτη φορά μια κινηματογραφική εμπειρία που δεν χάνεται
- Όταν η υγεία γίνεται γέφυρα συνεργασίας: Ο Όμιλος Τσέτη στο επίκεντρο του Αραβοελληνικού διαλόγου