Νικητής ο πόλεμος

Οι εκλογές της περασμένης Κυριακής στο Ισραήλ έχουν έναν καθαρό νικητή, είναι ο πόλεμος. Εδώ στην Ευρώπη, εμείς που ζούμε την αυταπάτη της ειρήνης ως κανονικότητας, δεν μπορούμε εύκολα να συλλάβουμε πως το τραύμα της 7ης Οκτωβρίου επέδρασε στην ισραηλινή κοινωνία και μετέβαλε ριζικά τη στάση της σε βασικά στοιχεία του προβλήματος. Η λύση των δύο κρατών, λ.χ., δεν ακούστηκε καθόλου στην προεκλογική εκστρατεία, διότι η ιδέα έχει πεθάνει στην ίδια την κοινωνία. Στην πλειονότητά τους, οι Ισραηλινοί έχουν δεχθεί ότι μόνο μέσω του πολέμου θα κερδίσουν την πολυπόθητη ασφάλεια. Αυτή είναι, δυστυχώς, η κληρονομιά της 7ης Οκτωβρίου και της Χαμάς στο Μεσανατολικό και την επιβεβαιώνουν τα αποτελέσματα των εκλογών στο Ισραήλ. Αυτό εξηγεί, ως έναν βαθμό, πώς κατάφερε να επιζήσει πολιτικά ο Νετανιάχου. Το λάθος του, δηλαδή η 7η Οκτωβρίου, περιείχε και τη σωτηρία του.

Οτι νικητής είναι ο πόλεμος το βλέπουμε και στην προσωπικότητα του αντιπάλου του Νετανιάχου, που δεν κατάφερε τελικά να περάσει πρώτος, παρότι η διαφορά είναι μικρή. Το κόμμα που έφτιαξε ο Γκάντι Αϊζενκοτ, με τον σκοπό να τερματίσει την πολιτική κυριαρχία του Νετανιάχου, ως προς την πολιτική κατεύθυνση, είναι κεντροδεξιό, στο δε Παλαιστινιακό έχει το ίδιο σκληρή γραμμή, με ελάχιστες διαφοροποιήσεις στις λεπτομέρειες. Ο Αϊζενκοτ, λ.χ., είναι ανοικτός σε διάλογο με τις μουσουλμανικές κοινότητες για θέματα έννομης τάξης και ασφάλειας (σημειώστε ότι αυτό ήταν βασικό αίτημα του μεγαλύτερου από τα μουσουλμανικά κόμματα στις εκλογές), ενώ ο Νετανιάχου αρνείται τη συζήτηση ακόμη και για αυτό. Ο  Αϊζενκοτ είναι επίσης ο πρώην αρχηγός του Γενικού Επιτελείου και μάλιστα καθόλου τυχαίος. Δεν είναι περιστερά, ούτε καν δεκοχτούρα, είναι ιέραξ και δη διακεκριμένος.

Διακεκριμένος, για τον λόγο ότι ο Αϊζενκοτ προσωπικά έχει την πατρότητα δύο επίσημων δογμάτων του ισραηλινού στρατού. Δικό του είναι το «δόγμα του κουρέματος», δηλαδή οι ανά τακτά διαστήματα επιθέσεις ακριβείας στο Ιράν, με σκοπό να καθυστερεί η πρόοδος του πυρηνικού προγράμματός του. Δικό του επίσης είναι το «δόγμα Νταχίγια», από την ομώνυμη περιοχή της νότιας Βηρυτού, που ήταν προπύργιο της Χεζμπολά και ισοπεδώθηκε από τον ισραηλινό στρατό το 2006. Είναι το δόγμα που ακολούθησε ο στρατός τους και για τον έλεγχο της Γάζας, η δε κεντρική ιδέα του είναι η χρήση πυρός δυσανάλογα μεγάλης ισχύος, για την εκκαθάριση στόχων με πολιτική κάλυψη. Οχι, λοιπόν, δεν είναι χνουδωτό γατάκι ο Αϊζενκοτ. Θέλει μόνο καταλογισμό ευθυνών για την 7η Οκτωβρίου και στράτευση των υπερορθόδοξων που λουφάρουν, όταν οι έφεδροι υπηρετούν 100 ημέρες τον χρόνο. Κατά τα λοιπά, μη φαντάζεστε ότι έχει πολλά να χωρίσει με τον Νετανιάχου.

Αξίζει να προσέξουμε τη διαφορά στις δύο πρόσφατες ανακοινώσεις του Στέιτ Ντιπάρτμεντ για το τουρκολιβυκό μνημόνιο. Στην πρώτη, εκείνη που προκάλεσε αναστάτωση στην Αθήνα, ο εκπρόσωπος της αμερικανικής διπλωματίας συνιστά στις δύο πλευρές, Ελλάδα και Τουρκία, να λύσουν τις διαφορές τους μεταξύ τους. Στη δεύτερη, προστίθεται η ρητή καταδίκη του μνημονίου, με επιθετικούς προσδιορισμούς που ικανοποιούν την πλευρά μας, καταλήγει όμως και πάλι στην ίδια σύσταση: βρείτε τα. Αυτή η δεύτερη, συμπληρωματική δήλωση θεωρήθηκε από εμάς μεγάλη επιτυχία και την πανηγυρίσαμε. Μας ικανοποίησαν, δηλαδή, τα αισθήματα της αμερικανικής πλευράς, όχι η θέση της επί του ζητήματος, που είναι γνωστό ότι δεν μας αρέσει καθόλου, διότι η πολιτική μας είναι να προσποιούμαστε ότι επιδιώκουμε τη συζήτηση, ενώ κάνουμε ό,τι μπορούμε για να την αποφύγουμε.

Πόσο ελληνικό εκ μέρους μας όλο αυτό! Ακριβώς αυτό, όμως, είναι ο Υπαρκτός Ελληνισμός, το δημιούργημα του εξυπνότερου λαού του κόσμου: η προτεραιότητα στην επιφάνεια των πραγμάτων, δηλαδή στη φιγούρα. Η ουσία γιατί να μας ενδιαφέρει; Αφού έτσι κι αλλιώς δεν φαίνεται. Κατάλαβε κανείς ότι η αμερικανική θέση παρέμεινε η ίδια; Ακούσατε να σχολιάζεται; Αλλωστε δεν υπάρχει τρόπος να αλλάξει η στάση των Αμερικανών, ούτε και των άλλων μεγάλων κρατών, για τα ελληνοτουρκικά. Μόνο εμείς παίρνουμε στα σοβαρά τα επιχειρήματά μας. Το έχουμε ανάγκη, για να μας κρύβουν τη δυσάρεστη πραγματικότητα. Το ατύχημα, βέβαια, είναι ότι τα έχουμε πιστέψει κιόλας…