Μισές αλήθειες

14:52 18/9/2026 - Πηγή: Τα Νεα

Eσπευσε να πανηγυρίσει χθες ο Θάνος Πλεύρης με το που έγινε γνωστή η ανακοίνωση του προέδρου του Συμβουλίου της Επικρατείας για μια (με τα λόγια του υπουργού) «μεγάλη νίκη υπέρ της διαφάνειας, του αυστηρού ελέγχου και της λογοδοσίας των ΜΚΟ». Η υποχρεωτική εγγραφή των οργανώσεων που δραστηριοποιούνται στη χώρα, στο γνωστό Μητρώο, κρίθηκε συνταγματική και δεν αντίκειται στο δικαίωμα του συνεταιρίζεσθαι.

Αυτό είναι, βασικά, μόνο η μισή αλήθεια. Η Ολομέλεια του ΣτΕ έκρινε πράγματι σύμφωνη με το Σύνταγμα τη λειτουργία του Μητρώου Ελληνικών και Ξένων ΜΚΟ. Αλλά ακριβώς η ίδια απόφαση χαρακτήρισε αντισυνταγματική τη διάταξη για το Μητρώο Μελών των οργανώσεων, ενώ ακύρωσε και υπουργική απόφαση που άφηνε στη διακριτική ευχέρεια του γενικού γραμματέα την αποδοχή ή απόρριψη αιτημάτων εγγραφής.

Το δικαστήριο πήγε μάλιστα κι ένα βήμα παραπέρα, στέλνοντας προδικαστικό ερώτημα στο Δικαστήριο της ΕΕ για το αν οι προϋποθέσεις εγγραφής συμβιβάζονται με τον Χάρτη Θεμελιωδών Δικαιωμάτων. Η «νίκη» του υπουργού, δηλαδή, είναι στην καλύτερη περίπτωση ισοπαλία.

Το ενδιαφέρον είναι πού επέλεξε να σταθεί η κυβέρνηση που έκανε αντιπολίτευση με σύνθημα το «Μένουμε Ευρώπη». Γιατί η δυσανεξία απέναντι στις ΜΚΟ δεν είναι απλώς νομοτεχνικό ζήτημα, είναι μια δυσανεξία απέναντι σε ένα πυρηνικό στοιχείο της ευρωπαϊκής κουλτούρας, τη συνεργασία με την Κοινωνία των Πολιτών. Δεν είναι τυχαίο ότι η χώρα μας έχει γίνει αποδέκτης σχετικών καταγγελιών αλλά και συστάσεων που καταγράφονται σε εκθέσεις για την ποιότητα του κράτους δικαίου.

Θα μπορούσε κανείς να το διαβάσει ως βαθιά ιδεολογική επιλογή. Oμως η ίδια κυβέρνηση, όταν τη βολεύει, δέχεται απροβλημάτιστα τη βοήθεια διεθνών οργανισμών και ΜΚΟ, στο προσφυγικό και σε άλλα πεδία. Το πρόβλημα, λοιπόν, δεν είναι οι ΜΚΟ αυτές καθαυτάς. Είναι ποιες ΜΚΟ και ποιοι ακτιβιστές.

Δεν είναι τυχαίο άλλωστε ότι, στην κυβερνητική ρητορική που έχει μαεστρικά εμπεδωθεί στον δημόσιο διάλογο, το ακρωνύμιο έχει φορτιστεί σαν να σημαίνει αυτόματα «αριστερά» και «κινήματα». Είναι μια ταύτιση βολική αλλά ανακριβής. Οργανώσεις με τη μορφή ΜΚΟ διατηρούν και η Εκκλησία, και φιλανθρωπικά ιδρύματα φιλικά στη Δεξιά, και επιμελητήρια. Για να συνεννοούμαστε, άρα, η δυσανεξία αφορά το ποιος ελέγχει, τι ελέγχει, ποιος ενοχλεί, αλλά και το τι προβάλλει η κυβέρνηση για να χαϊδέψει το συντηρητικότερο κοινό της.

Διαβάστε ολόκληρο το άρθρο >>

Keywords