Με τον Ανθρωπο και τη χρεοκοπία

Σε ένα σημείο συμφωνούν μεταξύ τους τα κόμματα της αντιπολίτευσης, ανεξαρτήτως πολιτικής απόχρωσης: ότι οι παροχές που ανακοίνωσε ο Πρωθυπουργός από τη Θεσσαλονίκη δεν επαρκούν, γιατί οι κοινωνικές ανάγκες είναι μεγαλύτερες. Μα, προφανώς! Δεν μας λένε τίποτα καινούργιο. Πάντοτε οι ανάγκες δεν έχουν όρια, ενώ οι πόροι είναι πεπερασμένοι. Δεν χρειάζεται να είσαι τεχνοκράτης ή να έχεις τις γνώσεις των ειδικών, το στοιχειώδες μυαλό φτάνει για να καταλάβεις ότι ο συσχετισμός αυτών των δύο, αναγκών και πόρων, είναι η ουσία της υπόθεσης. Εκτός βέβαια αν ανήκεις και εσύ σε εκείνους που τάσσονται με τον Ανθρωπο, ως γενική και αφηρημένη έννοια.

Είναι οι ίδιοι που περιφρονούν τη δημοσιονομική σοβαρότητα και την ονομάζουν «λογιστική» και πιστεύουν αντιθέτως ότι όλες οι λύσεις βρίσκονται στην πολιτική, την οποία αντιλαμβάνονται ως ένα είδος μαγείας, όπως είναι η μαύρη, η λευκή, η μπεζ κ.ά., που μπορεί να ξεπερνά το πρόβλημα της εξεύρεσης των πόρων.

Χαρακτηριστικό παράδειγμα βρίσκουμε στην ανακοίνωση του ΣΥΡΙΖΑ για τις πρωθυπουργικές εξαγγελίες, στην οποία προσδιορίζουν τον Πρωθυπουργό ως «αυτόν που χάρισε 13 δισ. ευρώ στους ξένους δανειστές για χρέη ρυθμισμένα μέχρι το 2041». Τα χάρισε, αντί να τα μοιράσει στις «κοινωνικές ανάγκες». Σε δανειστές και μάλιστα ξένους, διπλό το αίσχος. Για χρέη ρυθμισμένα μέχρι το 2041, που σημαίνει ότι μέχρι τότε εμάς δεν μας νοιάζει, γιατί είμαστε στο 2026. Νοιάζει εκείνους που θα είναι εδώ το 2041. Τα παιδιά μας, υποθέτω, πάντως όχι εμάς.

Η ειρωνεία της υπόθεσης είναι ότι η πολιτική που προτάσσει την ικανοποίηση των κοινωνικών αναγκών «εδώ και τώρα» καταλήγει με βεβαιότητα στην κατάργηση των αναγκών που σπεύδει να ικανοποιήσει. Γιατί οι αλόγιστες δαπάνες οδηγούν στη χρεοκοπία και τότε, έπειτα από λίγο, παύουν να υπάρχουν και οι ανάγκες. Αυτό συμβαίνει λίγο άγρια και βίαια, είναι αλήθεια, γιατί σε κανέναν δεν αρέσει να χάνει το βιοτικό επίπεδο που έχει.

Θα υπάρξει λοιπόν «μεγάλη αναστάτωση», που όμως δεν θα είναι «θαυμάσια κατάσταση». Μετά όμως, αφού θα έχουν εκτονωθεί τα πάθη, θα συνηθίσουμε στη νέα πραγματικότητα και θα μειώσουμε αναλόγως τις ανάγκες μας. Δεν θα ζούμε καλύτερα – αυτό ξεχάστε το. Αλλά δεν θα έχουμε τι να ζηλέψουμε ο ένας από τον άλλο, θα ζούμε σε κατάσταση υποχρεωτικής ισότητας. Αυτή είναι η σοφία του σοσιαλισμού. Δεν λειτουργεί υπέρ των πολλών, οπωσδήποτε όμως επιτρέπει στους λίγους που κυβερνούν να ελέγχουν καλύτερα τις τύχες των πολλών, τις οποίες άλλωστε οι ίδιοι καταλαβαίνουν καλύτερα από τους πολλούς.

Υπό το πρίσμα αυτό, μπορούμε να πούμε ότι, υπό προϋποθέσεις, η χρεοκοπία μπορεί να είναι ο σύντομος δρόμος για τον σοσιαλισμό. Οι προϋποθέσεις αυτές υπήρξαν το 2015 και μάλιστα με τη στήριξη του 61% του εκλογικού σώματος, που ψήφισε «όχι» στο δημοψήφισμα. Ευτυχώς, ο Τσίπρας τότε (ο σημερινός Καραμήτρος) κατάλαβε ότι ήταν μικρότερος από τα ιδανικά του και έκανε πίσω από το άλμα στο κενό. Γι’ αυτό είναι αξιοσημείωτο να βλέπεις τα ίδια πρόσωπα να βαδίζουν και σήμερα τον ίδιο δρόμο. Είναι μάλλον η απελπισία του απατεώνα, που ξέμεινε από ιδέες…

Μου έχει συμβεί δύο φορές μέχρι τώρα να βρίσκομαι σε καφενείο, να είναι προεκλογική περίοδος και να περάσει αρχηγός κοινοβουλευτικού κόμματος, για να χαιρετήσει και να μιλήσει με τους ψηφοφόρους. Τότε καταλαβαίνεις πόσο δύσκολο και σκληρό άθλημα είναι η δημοκρατία. Τους βλέπεις να σηκώνονται από τα τραπέζια, μην τυχόν χάσουν την ευκαιρία να έχουν χειραψία με τον πρόεδρο, να σκύβουν δουλοπρεπώς, κάποιες φορές το κεφάλι βυθισμένο στους ώμους, να χαμογελούν γλοιωδώς και μετά, αφού έχει φύγει ο πρόεδρος, τον θάβουν ανελέητα με το ίδιο πάθος με το οποίο μέχρι και πριν από λίγο τον έγλειφαν.

Θυμήθηκα τα περιστατικά αυτά, καθώς διάβαζα δηλώσεις της Μαρίας Καρυστιανού ότι δεν εμπιστεύεται τις δημοσκοπήσεις, αλλά κρατάει την «αγάπη του κόσμου». Αυτό είναι το δράμα της κ. Καρυστιανού, νομίζω. Δεν καταλαβαίνει τι είναι ακριβώς η αγάπη του κόσμου. Σε αυτή την παρεξήγηση έχει βασιστεί όλο το διανοητικό οικοδόμημα του «κινήματός» της. Και επειδή δηλώνει επίσης ότι «στοχεύουμε στην αυτοδυναμία», όταν οι μετρήσεις καταγράφουν ραγδαία πτώση των ποσοστών της, τότε για μία ακόμη φορά εκφράζω τη βαθιά ανησυχία μου για την κατάληξη αυτής της παρεξήγησης…