Ιατρεία, μπάσκετ, υποκλοπές

Δεν περνάει ούτε μία εβδομάδα που να μην πέσουμε από τα σύννεφα. Αποκαλύπτονται εστίες διαφθοράς – κάποιες φορές θανάσιμες – εκεί που δεν το περιμένει κανείς, όπως σε περιώνυμα ιατρεία του Κολωνακίου, σε μεγάλες επιχειρήσεις, ακόμη και στο μπάσκετ. «Μα», θα αναρωτηθεί κάποιος, «στημένοι αγώνες στο σχολικό πρωτάθλημα;».

Φυσικά, αφού υπάρχει οικονομικό ή άλλο προσωπικό όφελος. Ας μην ξεχνάμε ότι διαφθορά υπήρξε και μεταξύ των μαθητών του Ιησού. Eνας από αυτούς ενθυλάκωσε τριάντα αργύρια για να τον καταδώσει.

Είναι λοιπόν, με βάση όσα διημείφθησαν στο Όρος των Ελαιών, θέλημα Θεού η διαφθορά; Oχι, αλλά είναι σύμφυτη σε όλες τις κοινωνίες όπου υπάρχουν συναλλαγές. Πάντα θα υπάρχουν άνθρωποι που θα υπερβούν τα όρια για το κατιτίς παραπάνω. Ουδείς είναι εκ γενετής διεφθαρμένος ή αδιάφθορος. Ακόμη και δυνάμει άγιοι, όπως θα ήταν ο Ιούδας, κολάζονται.

Υπάρχουν δύο φάρμακα για τον περιορισμό της διαφθοράς· περί εξάλειψης δεν γεννάται (σοβαρός τουλάχιστον) λόγος. Είναι ο έλεγχος και η τιμωρία. Ο πρώτος μπορεί να γίνεται από το κράτος ή να είναι διάχυτος.

Όταν το κράτος έχει το μονοπώλιο των ελέγχων, τότε στην καλύτερη περίπτωση έχουμε γραφειοκρατία και στη χειρότερη Σοβιετική Ενωση· με πολλή γραφειοκρατία. Ο διάχυτος έλεγχος θέλει αντιτιθέμενα συμφέροντα, που θα αλληλοϋποβλέπονται. Αυτό έγινε με το σκάνδαλο στο μπάσκετ, που αποκαλύφθηκε από τις προσπάθειες ενός σωματείου που αδικήθηκε, ή με τον φορολογικό έλεγχο της Pizza Fan, που ξεκίνησε από καταγγελία πρώην εργαζομένου.

Το κράτος δεν μπορεί να έχει έναν «αθλητικό επίτροπο» σε κάθε αγώνα ή έναν χωροφύλακα σε κάθε λογιστήριο. Οφείλει όμως να ψάχνει αμέσως και ενδελεχώς οποιαδήποτε καταγγελία, ακόμη και προφορική. Αυτό δεν το έκανε στην περίπτωση της διαιτησίας στο μπάσκετ, αφού η πρώτη καταγγελία έγινε τον Απρίλιο και οι συλλήψεις τον Οκτώβριο. Δεν έγινε επίσης στην υπόθεση των ιατρείων ευεξίας, αφού ο Ιατρικός Σύλλογος Αθηνών (Νομικό Πρόσωπο Δημοσίου Δικαίου), που είχε αναλάβει «εργολαβικώς» τους κρατικούς ελέγχους, δεν έκανε – παρά την προφορική καταγγελία γιατρού – ενδελεχή έρευνα, με αποτέλεσμα να πεθάνει ένας άνθρωπος.

Δεν το κάνει καν η Δικαιοσύνη σε ανώτατο επίπεδο. Τι κι αν πολίτες καταγγέλλουν ότι παρακολουθούνταν; Τι κι αν κατατίθενται διαρκώς μηνύσεις; Τι κι αν προκύπτουν διαρκώς νέα στοιχεία; Τι κι αν πρωταγωνιστές του σκανδάλου των υποκλοπών – όπως ο ιδιοκτήτης της εταιρείας του παράνομου λογισμικού ή το πρώην δεξί χέρι του Πρωθυπουργού που παραιτήθηκε εξαιτίας της υπόθεσης – αφήνουν δηλητηριώδη υπονοούμενα; Ο Άρειος Πάγος αδιαφορεί.

Η καταπολέμηση της διαφθοράς δεν γίνεται από καλούς ανθρώπους, που κάποια στιγμή θα τους ανακαλύψουμε, θα τους δώσουμε αξιώματα και θα περάσουμε ζωή χαρισάμενη. Αν υπάρχουν, τέτοιοι, τόσο το καλύτερο, αλλά δεν μπορούμε να βασιστούμε σε αυτό, αφού δεν μπορούμε να ξέρουμε εκ των προτέρων ποιος θα αποδειχθεί διεφθαρμένος και ποιος όχι.

Μόνον οι μηχανισμοί που αλληλοελέγχονται μπορούν να κάνουν τη διαφορά. Γι’ αυτό στη δημοκρατία υπάρχει ο διαχωρισμός των εξουσιών και η ανεξαρτησία της Δικαιοσύνης, ώστε «και οι άγιοι να νιώθουν τη φοβέρα». Αν «όλοι δικοί μας είμαστε», θα γίνει ό,τι γίνεται στη Βουλή με τον ποινικό έλεγχο των πεπραγμένων των υπουργών. Δηλαδή τίποτε. Και μετά, ξαναπέφτουμε από τα σύννεφα…

Ούτε ο πιο απαισιόδοξος συγγραφέας πολιτικών μυθιστορημάτων δεν θα μπορούσε να φανταστεί το επίπεδο διαφθοράς στην αμερικανική Προεδρία. Ολη η οικογένεια Τραμπ – ακόμη και πρώην αρραβωνιαστικές – έχει βγει στο μεϊντάνι, πουλώντας επιρροή και ζητώντας «χάρες».

Γι’ αυτήν την κατάσταση δεν φταίει μόνο το «Πρώτο Σόι». Ευθύνονται και οι άλλοι που τους αφήνουν. Κυρίως φταίει η ατονία των θεσμών ελέγχου και εξισορρόπησης των εξουσιών, που κάποτε ήταν πολύ ισχυροί.

Ο πρώτος θεσμός που ατόνησε ήταν το «Εκλεκτορικό Κολλέγιο», το οποίο, κατά τον Αλεξάντερ Χάμιλτον, «προσδίδει ηθική βεβαιότητα ότι το αξίωμα του προέδρου δεν θα πέσει ποτέ στον κλήρο ανθρώπου που δεν είναι προικισμένος σε εξέχοντα βαθμό με τα απαιτούμενα προσόντα (…) τα ταλέντα για ποταπές μηχανορραφίες και τα μικρά τεχνάσματα δημοτικότητας μπορεί να αρκούν για τα πρώτα αξιώματα μιας Πολιτείας, όχι όμως για να κερδίσει κανείς την εκτίμηση και την εμπιστοσύνη ολόκληρης της Ενωσης».

Καλά πήγε αυτό… Η κυριαρχία του Ρεπουμπλικανικού Κόμματος στα δύο σώματα του Κογκρέσου, συν η σύνθεση του Ανωτάτου Δικαστηρίου (παρεμπιπτόντως: η διαφθορά εισχώρησε και σε αυτό, αφού ο δικαστής Κλάρενς Τόμας έχει δεχθεί δώρα εκτιμώμενης αξίας άνω των 4 εκατ. δολαρίων), άφησε το πεδίο ελεύθερο για να ανθίσει το κακό.

Απέμεινε ο Τύπος, που καταγγέλλει την ηθική και πολιτική κατρακύλα, αλλά κι αυτός δεν είναι στα καλύτερά του. Εχει συκοφαντηθεί από τον Τραμπ και το σύστημα MAGA, ενώ η απήχησή του – κυρίως λόγω των νέων τεχνολογιών ενημέρωσης – φθίνει συνεχώς.

Ο μεγάλος εμπορικός πόλεμος που ξεκίνησε τώρα [ο Τραμπ] είναι με τη γνωστή «αυτοκρατορία του κακού», τον Καναδά. Ο αμερικανός πρώην πρόεδρος, σε ομιλία του στο Κλίβελαντ του Οχάιο, 24.10.2026